است : « وَ لَكُمْ فِيها ما تَدَّعُونَ نُزُلًا مِنْ غَفُورٍ رَحِيمٍ » « 1 » اين مأدبه سفره است ، قرآن سفره الهى است ، هيچكس از كنار اين سفره با دست خالى و تهى بر نمىخيزد . آن كس كه مصحف را گشود و نوشته‌اش را زيارت كرده است ، به همين اندازه از اين سفره الهى لقمه‌اى برداشته است و بهره‌اى برده است ، كه « انّ النظر في المصحف عبادة » « 2 » ، آن كس كه قرائتش كرد ، لقمهء بهتر از آن برداشته است ، و آن كس كه به ترجمهء تحت اللفظى آن آگاهى پيدا كرد ، لقمه بهتر برمىدارد و بهره بيشتر مىبرد ، آنكس كه مىتواند آيات را با يكديگر تلفيق كند و ترتيب و انسجام بدهد تا نتائجى حاصل كند ، او بهره‌هاى بهتر مىبرد و همين‌طور به تعبير امير المؤمنين عليه السلام « اقرأ و ارق » . « 3 » سيد مرتضى در امالى ياد شده ، مأدبه را به دو وجه معنى كرده است ، يكى همين بود كه نقل كرده‌ايم و تا حدّى توضيح داده‌ايم و عبارت علم الهدى اين است : « المأدبة في كلام العرب هى الطعام ، يصنعه الرّجل و يدعو النّاس اليه ، فشبّه النّبي صلى اللّه عليه و آله ، ما يكتسبه ألإنسان من خير القرآن و نفعه و فائدته عليه اذا قرأه و حفظه بما يناله المدعوّ من طعام الدّاعي و انتفاعه به ، يقال قد أدب الرجل يأدب ، فهو آدب اذا دعا النّاس الى طعامه و شرابه و يقال للمأدبة ( بضم الدال ) المدعاة ، و ذكر خلف الأحمر أنّه يقال فيه ايضا مأدبة ( بفتح الدال ) . يعنى مأدبه ، آن طعامى است كه شخص آن را مهيّا مىكند ، و مردم را بدان دعوت مىنمايد ، پس پيغمبر « ص » خير و نفع و فائده‌اى را كه انسان از قرائت و حفظ قرآن كسب مىكند به آن طعامى كه مدعوّ از دعوت داعى بدان نائل مىشود ، تشبيه فرمود ، و مأدبه بدين معنى ، بضم و فتح دال هر دو آمده است . بعد از آن مرحوم سيد ، وجهى ديگر در بيان مأدبه حديث ياد شده نقل

--> ( 1 ) . فصلت ( سجده ) / 32 . ( 2 ) . اصول كافى معرب ، ج 2 / 449 . ( 3 ) . كتاب وافى ، ج 14 / 65 .