مشرب تحقيق اعاظم و اساطين معارف عقليه بحث كرده است و آيات و روايات چند كه محور و اساس تحقيق نامبرده اند ، نقل و بيان نموده است و از اين رساله قضا و قدر ، علامه دهدار نيز استفاده كرده است و امهات مطالب آن را در آن نقل و شرح كرده است . به مضمون آيه دوم درباب مشيئت و اراده اصول كافى « 1 » به اسنادش از ابن ابى نصر روايت كرده است كه ، قال ابوالحسن الرضا عليه السلام قال الله : ابن آدم بمشيتى كنت انت الذى تشاء لنفسك ما تشاء و بقوتى اديت فرائضى و بنعمتى قويت على معصيتى ، جعلتك سميعا بصيرا قويا ، ما اصابك من حسنة فمن الله و ما اصابك من سيئة فمن نفسك و ذاك انى اولى بحسناتك منك و انت اولى بسيئاتك منى و ذاك اننى لا أسأل عما افعل و هم يسألون . حديث شريف حائز مضامين بسيار عالى است در كلمه كلمه آن بايد بحث و فحص شود . در بيان انى اولى بحسناتك منك و انت اولى بسيئاتك منى ، به صورت خطابى گوييم : بمثال دو را دور آفتاب كه بر ديوارى تابيده است ، ديوار را نور و ظل است و هر دو از خورشيد پديد آمده اند ، هم نور و هم ظل ، و هر دو به ديوار انتساب دارند كه يك سوى آن روشن است و آن سوى ديگرش سايه دار ، اما شمس بالذات مضيئى است و نور ديوار از او است ، ولى ظل از ديوار است كه مستضيى ء است ، هر چند به اضائه

--> ( 1 ) ص 117 ، ج 1 معرب .