بمشرق المدار أو مغربه ، و هذه الدائرة اعنى دائرة الميل المذكورة يكون افق موضع من خط الاستواء طوله طول البلد . و بهذا يظهر جدا ان ضعف تعديل النهار فى جانب القطب الظاهر يزاد على نهار خط الاستواء ، و فى جانب القطب الخفى ينقص منها ليحصل مقدار نهار البلد فافهم » . 5 تشابه قسى و تشابه مثلثات را در فنون رياضى اهميت بسزا است . بايد در خاطر داشته باشيم كه مراد از قسى متشابهه اين است كه بحسب درجه باهم متساوى اند ، اگرچه كه مسافات درجات بحسب قرب و بعد با منطقه و قطب متفاوت اند . و آن كه از صدر مقاله سوم اصول اقليدس در ابتداى درس 66 نقل كرده ايم كه : القطع المتشابهة من الدوائر هى التى تقبل الزوايا المتساوية يعنى آن قوسها بحسب درجات مساوى با يكديگرند نه بحسب مسافات . و دانسته ايم كه مراد از زوايا ، زواياى مركزى است . و آن كه در درس 14 گفته ايم كه طول هر برج سى درجه است ، و عرض آن صد و هشتاد درجه بر اين مبناى تشابه قوسها با يكديگر است تدبر ترشد إن شاءالله تعالى . 6 چنان كه در درس چهل و شش گفته ايم رساله زبدة الهيئة جناب خواجه طوسى به اندازه اى مغلوط بطبع رسيده است كه اكثر مواضع آن از صورت انتفاع خارج است از آن جمله باب بيست و پنجم آن كه در همين بحث ما نحن فيه اعنى در مطالع بروج است . ابتداى اين باب در مطالع آفاق استوائيه است ولى در نسخه مطبوع نامطبوع بجاى آن مطالع افاق مائله آمده است ، و بعد از يك صفحه در احكام مطالع آفاق استوائى بدين عنوان است « : و اما در آفاق مائله ربع با ربع بر نيايد » كه البته عنوان اين قسم دوم صحيح است ولى باز عبارت مغلوط و مشوش دارد . و ما تاكنون توفيق تحصيل يك نسخه خطى زبدة الهيئة را نيافته ايم تا بتوانيم آن را تصحيح شده نقل كنيم . غرض اين است كه اين گونه متون بچاپ رسيده رهزن نشود كه پندارى پيش آيد مثلا اين كه تفوه شود اين دروس با آن متون متغاير است ، بلكه بايد اين دروس را اصل قرار داد و متون ديگر را با عرض بدان تصحيح كرد .