حسن حسن زاده آملى

8

خود آموز نصاب (كليات نصاب الصبيان) (فارسى)

حشاشه باقى جان و عراضه راه آورد « 1 » قراضه « 2 » ريزه زر ربح سود و خسر زيان صنم چو نصب و نصب زون « 3 » و جبت و بد طاغوت * وثن « 4 » بت و وثنى بت پرست وال پيمان يغوث و نسر و يعوق است و بعل و ود و عزى * سواع و لات و منات است نامهاى بتان چه عود شارف و ناب است و ثلب ناقه پير * افيل و حاشيه و حشو اشتران جوان يتيم بى پدر است و لطيم بى ابوين « 5 » * سويق پست بود « 6 » الية دنبه قوچان القطعة الثالثة فى بحر الرمل المثمن المحذوف اى ز باريكى ميانت همچو موئى دركمر غنچه از رشك دهانت مىخورد خون جگر فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن * خيز و در بحر رمل اينقطعه را برخوان زبر جيد گردن صدر سينه ركبة زانو راس سر * ثوب جامه رزق روزى زاد توشه باب در عرش سقف « 7 » و بيت خانه كحل سرمه رمل ريگ * حسن خوبى قبح زشتى جاف خشك و رطب تر ذئب و سرحان سيد گرگ و سمغ پحش « 8 » فاره موش * حيه مار و حوت ماهى طير مرغ و ريش پر « 9 »

--> ( 1 ) يعنى ارمغان و سوقات در برهان جامع گفته راه چو گاهواره سوقات و ارمغان و بعضى سوغات را با غين نوشته اند ( 2 ) ريزه هر چيز كه از بريدن ساقط شود و تخصيص بريزه زر از جهة وزن شعر است ( 3 ) زون بفتح و ضم زاى هوز ( 4 ) هر هشت لغت عربيست يعنى بت ( 5 ) يعنى طفلى كه پدر و مادرش مردند ( 6 ) پست بپاى فارسى مكسوره و سكون ثانى فارسى است يعنى آرد گندم و نخود بريان كرده كه در او شكر ريزند و خورند ( 7 ) سقف نيز عربيست چون مشهور بود بان ترجمه شد ( 8 ) مخفف بچه اش است يعنى سمع بچه گرگ را گويند ( 9 ) پر مرغ