مجردات چه قدر قوى است و گاهى چه گريه ها و چه بى تابيها دارد ، علتش همين است كه در روز سرگرم بامور دنيا بود و از حال خويش و ديار خويش منصرف بود و چون از اين سوى رخت بر بست بدان سوى بار يافت ، إِنَّ ناشِئَةَ اللَّيْلِ هِيَ أَشَدُّ وَطْئاً وَ أَقْوَمُ قِيلًا إِنَّ لَكَ فِي النَّهارِ سَبْحاً طَوِيلًا ( سوره المزمل آيه 8 ) . و نه تنها بدن حجاب و لباس جانست بلكه هر يك از عالم جسمانيات حجاب روح از مشاهده عالم ملكوتند ، و عالم ملكوت و غيره نيز خود حجابيست از مشاهده جمال أحديت . و بطور اجمال حجاب ظلمانى و نورانى است حجابهاى ظلمانى از عالم جسمانيت است ، و نورانى از ماوراى طبيعت كه مجرداتند ان الله سبعين ألف حجاب من نور و ظلمة . و ذات احديت در آن حجب كه آنها را مظاهر و اسماء نيز گويند ، مختفى است . چون اختفاء معنى در صورت بلكه ادق و الطف از اين تمثيل و از اين روى اسماء از جمله حجب ذات شمرده شده اند . دى شانه زد آن ماه خم گيسو را بر چهره نهاد زلف عنبر بو را پوشيد بدين حيله رخ نيكو را تا هر كه نه محرم نشناسد او را و به اين دو حجاب نامبرده است كه ان الملا الا على يطلبونه كما تطلبونه انتم . و مخفى نماند كه آدمى را بجز اين دو حجاب ، حجابهاى گوناگون ديگر نيز از اعمال و اقوال و نيات بد او است كه اگر چنانچه اخلاق رذيله و اقوال سيئه و نيات خبيثه در انسان رسوخ كند آنگاه ظلمات بعضها فوق بعض ، و اين پرده هاى غليظ و كثيف گناهها بيماريهاى چشم عقل ميشوند و ويرا از لقاء الله تعالى باز ميدارند و چون ابرهاى