دفن شود ؛ حال با توجه به اين كه اهالى آن محلّ راضى نمىشوند اموات خود را در آنجا دفن كنند ، آيا واهب ( فرد بخشنده زمين ) مىتواند زمين خود را پس بگيرد ؟ ج . در صورتى كه وقف شده باشد و تحويل گرفتن متناسب با وقف صورت گرفته باشد ، حقّ رجوع ندارند امّا در صورتى كه مورد استفاده براى اموات قرار نگرفته باشد و واگذارى ابتدايى بوده ، مانعى ندارد . فرض جواز دفن مسلمان در كنار قبور كفار 1436 . عده‌اى از مسلمانان در يكى از كشورهاى بيگانه ، يك قسمت از قبرستان كفّار را خريده‌اند كه آنجا را قبرستان مسلمين قرار دهند ، با اينكه در آنجا چند قبر از كافران هم هست . آيا اين كار اشكال دارد ؟ آيا اين زمين قابل فروش مىباشد ؟ ج . اشكالى ندارد ، زيرا ديگر مقبره‌ى كفّار بر آن صادق نيست و اگر آنجا را وقف قبرستان كردند ، ديگر قابل فروش نيست ؛ مگر بناهاى آن را بفروشند . حكم زمين قبرستانى كه تبديل به بازار شده است 1437 . زمينى سابقاً وقف قبرستان بوده ولى فعلًا از عنوان قبرستان خارج شده و بخشى از آن تبديل به بازار و غيره شده است . تكليف چيست ؟ ج . اگر تبديل آن به قبرستان ممكن نيست ، بايد متصرّفين در آن اجرة المثل زمين را بپردازند تا صرف در خيرات شود ، در غير اين صورت غاصب زمين هستند و هنگامى كه دفن ميّت در آن ممكن شد ، بايد براى دفن اموات از آن استفاده شود . تخريب آرامگاه خانوادگى بدون اذن مالكان 1438 . عدّه‌اى آرامگاه و مقبره‌ى خانوادگى خريده‌اند . آيا مىتوان آن را تخريب كرد ؟ ج . بدون اذن آن‌ها نمىتوان تخريب كرد ، چه اينكه آن قبور ملك آن‌ها باشد يا وقف باشد ، زيرا تخريب وقف هم مجوّز مىخواهد .