( 97 ) قُلْ مَنْ كانَ عَدُوّاً لِجِبْريلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلى قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ وَ هُدىً وَ بُشْرى لِلْمُؤْمِنينَ ( ( 98 ) ) مَنْ كانَ عَدُوّاً لِلَّهِ وَ مَلائِكَتِهِ وَ رُسُلِهِ وَ جِبْريلَ وَ ميكالَ فَإِنَّ اللَّهَ عَدُوٌّلِلْكافِرينَ آنها مىگويند : « ما با جبرئيل دشمن هستيم » ! بگو : « كسى كه دشمن جبرئيل باشد ( در حقيقت دشمن خداست ؛ چرا كه ) او به فرمان خدا ، قرآن را بر قلب تو نازل كرده است ؛ در حالى كه كتب آسمانى پيشين را تصديق مىكند ؛ و هدايت و بشارت است براى مؤمنان » . كسى كه دشمن خدا و فرشتگان و رسولان او و جبرئيل و ميكائيل باشد ( كافر است ؛ و ) خداوند دشمن كافران است . شأن نزول : ميكائيل آرى ، جبرئيل خير هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله به « مدينه » آمد روزى « ابن صوريا » ( يكى از علماى يهود ) با جمعى از يهود « فدك » نزد آن حضرت آمدند ، سؤالات گوناگونى كردند ، و نشانه‌هائى را كه گواه نبوت و رسالت او بود ، جستجو نمودند ، از جمله گفتند : اى محمّد خواب تو چگونه است ؟ زيرا به ما اطلاعاتى دربارهء خواب پيامبر موعود داده شده است . فرمود : تَنامُ عَيْناى وَ قَلْبِى يَقْظان ! : « چشم من به خواب مىرود اما قلبم بيدار است » . گفتند : راست گفتى اى محمّد ! و پس از سؤالات متعدد ديگر ، « ابن صوريا » گفت : يك سؤال باقى مانده كه اگر آن را صحيح جواب دهى به تو ايمان مىآوريم و از تو پيروى خواهيم كرد ، نام آن فرشته‌اى كه بر تو نازل مىشود چيست ؟ فرمود : جبرئيل است . « ابن صوريا » گفت : او دشمن ما است ، دستورهاى مشكل درباره جهاد و جنگ مىآورد ، اما « ميكائيل » هميشه دستورهاى ساده و راحت آورده ، اگر فرشتهء وحى تو « ميكائيل » بود به تو ايمان مىآورديم ! « 1 »

--> ( 1 ) « طبرسى » در « مجمع البيان » اين حديث را از « ابن عباس » نقل كرده و در كتب ديگر مانند : « تفسير كبير » ، « الميزان » ، « المنار » و غير آن نيز ( با تفاوت‌هائى ) آمده است ؛ « بحار الانوار » ، ج 9 ، ص 66 و 283 ، با اندكى تفاوت ؛ « تفسير امام حسن عسكرى عليه السلام » ، ص 406 و 453 .