به سوى خود و در نتيجه ، تقويت پايه هاى حكومت بود ؛ 4 - او مى خواست از اين طريق ، دكانى در برابر مكتب علمى اهل بيت پيامبر صلى الله عليه و آله كه در ميدان علم و فضيلت در اوج شهرت بودند ، باز كند « 1 » و بدين وسيله ، از مشتريان آن مكتب و فروغ آن بكاهد ؛ 5 - او مى خواست ثابت كند كه دستگاه خلافت بنى عباس شايستگى حكومت بر كشورهايى هم چون ايران ، روم و مصر را دارد .

--> ( 1 ) . آرى آن چه خلفا را رنج مى داد ، موضوع اهل بين عليه السلام بود كه مى ديدند مردم علاق مخصوص به اين خانواده دارند و رفته رفته نفوذ معنوى آنان بيشتر مى گردد . البته عامل اساسى در اين نفوذ هم جنب علمى اهل بيت عليه السلام بود كه مردم را از دورترين ممالك اسلامى به سوى آن ها مى كشانيد و مطالب پوچ متكلمان نيز در مقابل عظمت علمى امامان عليه السلام خود را مى باختند و در بحث هاى علمى شكست مى خوردند . حتى بزرگترين دانشمند عصر ، ابن ابى العوجا گفت : در روى زمين اگر علمى در صورت انسان باشد ، آن جعفر بن محمّد ( امام صادق ( ع ) ) است . ( بنگرديد به : الاحتجاج ، ج 2 ، ص 377 ) . مأمون جلسات زيادى تشكيل داد و دانشمندان را جمع كرد تا بلكه بتواند امام رضا عليه السلام را در مقابل آن ها عاجز كند ، لكن هميشه نتيجه معكوس بود و امام عليه السلام غالب مى شد . ( عيون اخبار الرضا ، ج 2 ، ص 231 ) . .