هلاك‌شونده مىداند و مادامىكه شخص بگويد « لا إله الا اللّه محمد رسول اللّه » يعنى : شهادت به توحيد و رسالت دهد و منكر ضروريات اسلام نشود خون و مالش محترم است . با اين بيان معلوم مىشود كه مسلمانان جملگى متفق القولند كه كفر و ارتداد فقط در موردى تحقق مىپذيرد كه شخص يكى از احكام اسلامى را كه صدور آن از پيامبر به ثبت رسيده و از ضروريات دينى باشد از روى عناد و لجاجت و تعصب انكار كند اما كسىكه به‌خاطر شبهه‌اى و لو ضعيف حرامى را حلال بداند و يا در اثر عدم اطلاع از دليل يا ابهام و تعارض آن و يا نبودن استعداد درك و فهم منكر حكمى بشود بدون شك معذور است بلكه اگر در حد توانش سعى و كوشش كرده باشد از پاداش اخروى نيز بىنصيب نخواهد شد « 1 » .

--> ( 1 ) . نه چيز از امت من برداشته شده : « اشتباه ، فراموشى ، آنچه از آن بيزارند ، آنچه نمىدانند ، آنچه تاب و توانش را ندارند ، آنچه ناگزير از انجامش هستند ، فال بد ، حسادت ، و وسوسه كردن مردم » . رجوع كنيد به فتح البارى : 3 / 102 ، نصب الراية : 3 / 223 ، شرح سنن ابن ماجه : 1 / 65 ح 908 ، سبل السلام : 4 / 82 ، المحلى : 5 / 193 ح 631 ، نيل الاوطار : 2 / 361 ، الكافى : 2 / 495 ، الخلاف طوسى : 3 / 291 ، المغنى : 5 / 273 ، السنن الكبرى : 6 / 84 ، اين حديث در كتب صحاح اهل سنت نيز روايت شده است . سخن پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله و سلّم ( و ما اضطروا اليه : آنچه ناچار به انجامش شوند ) ، به روشنى نشان مىدهد كه ضرورت و نياز ، انجام كار ممنوع را مجاز مىكند . المحظورات -