بيان اقوال در حقيقت جسم طبيعى مراد از جسم ، جسم بسيط است و جسم بسيط داراى دو اصطلاح است : يكى آنكه از اجسام مختلفة الطبايع و الآثار متألف نباشد ؛ چنان كه مراد از جسم بسيط در اين بحث همين اصطلاح است . بيان محلّ نزاع در بحث چرا جسم را به بسيط اختصاص داديم ؟ زيرا محل نزاع جسم مركب نيست ، بلكه جسم بسيط است و ممكن نيست گفته شود : جسم مركب ، كه از اجسامِ مختلفة الطبايع و الآثار متألف است ، متصل و واحد است و صاحب مفاصل نيست ؛ چون اگر چند قسم از اجسامِ مختلفة الطبايع با يكديگر آميخته شوند و اجزاء صغار آنها با هم بياميزند و از انتزاع اجزاء يك نوع از جسم بسيط ، با اجزاء متصغّرهء نوع ديگرى از جسم بسيط ، مزاج حاصل شود ؛ چنان كه اگر آب سرد را با آب داغ و گرم مخلوط نمايند ، هر يك از اجزاء آب داغ و گرم در كنار هر يك از اجزاء آب سرد قرار مىگيرد و آن گاه هر يك از دو جزء صغير با ديگرى بناى جنگ و جدال گذاشته و هر يك صولت ديگرى را از بين مىبرد و از تفاعل آنها در يكديگر ، سردى و داغىِ صرفِ هر يك از آنها از بين رفته و يك مزاج اعتدالى كه آب وِلَرم باشد حاصل مىشود . و به عبارت ديگر : مادامى كه اطراف به يكديگر فشار نياورده‌اند تا هر كدام موجب اضمحلال ديگرى شود هر كدام مزاج و اثر مخصوص به خود را داراست و اگر يكى از