تقرير بحث السيد الخميني للاردبيلى

113

تقريرات فلسفه امام خمينى ( شرح منظومه ) ( فارسى )

ماهيته انّيته و بحت الوجود است پس با گفتن اينكه خداوند ممكن نيست ، ثابت مىشود كه ماهيت نداشته و جوهر و عرض نيست ، و لكن ما با توجه به اختلاف مفاهيم سخن مىگوييم . بنا بر اين در مورد اوصاف ثبوتيه قضاياى موجبه و در مورد اوصاف سلبيه قضاياى سالبه در كار است و بايد تمام « ليس » ها را بذاتها ملاحظه نمود و اوصاف موجب نقص را از حق سلب كرد . دو اصطلاح در ماده فايده : ماده دو اصطلاح دارد : يكى ماده به نحو خاص ، و ديگرى ماده به نحو عام . و ماده به نحو خاص همان هيولاى اولى است كه مادهء صور نوعيه است . و ماده به نحو عام هيولاى اولى و موضوع را كه محل عرض است ، و بدن را كه متعلق نفس است ، شامل مىشود . و خلاصه : ماده در اين اصطلاح به معناى چيزى است كه وجود ديگرى به او محتاج باشد ؛ اعم از اينكه آن وجود ديگر صورت يا عرض يا بدن باشد . بنا بر اين اصطلاح ، بدن هم كه متعلق نفس است ، ماده مىباشد .