السيد الخميني
رسالهء نجاة العباد 299
رساله نجاة العباد و حاشيه بر رساله ارث ملا هاشم خراسانى ( فارسى ) ( موسوعة الإمام الخميني 28 )
تصرفى كه عين را تغيير بدهد به طورى كه گفته شود به حال خود باقى نيست ، مثل آن كه گندم را آرد كنند و آرد را نان كنند يا پارچه را رنگ كنند يا ببرند يا بدوزند ، و اما اگر تصرف باعث تغيير نشود مىتواند رجوع كند ، مثل آن كه جامه را بپوشد يا فرش را پهن كند و روى او بنشيند يا حيوان را سوار شود يا تيمار كند يا علف و آب بدهد . مسأله 11 - هبه دو قسم است : يا به عوض است يا بىعوض ، با عوض آن است كه شرط كند به ازاى آن ، چيزى به او بدهد هرچند كم باشد كه اگر به شرط عمل نكند باز هبهء با عوض است يا اين كه در ازاى آن چيزى بدهد گرچه شرط نشده باشد ؛ در هر دو صورت با عوض است . مسأله 12 - اگر هبه كند و شرط نكند عوض دادن را ، لازم نيست عوض بدهد ؛ چه هبه كننده پستتر باشد از آن كه به او هبه كرده يا بالاتر باشد يا مساوى باشند در احترام و شأن ، بلى بهتر آن است كه در صورت اوّلى عوض بدهد . مسأله 13 - اگر عوض داد لازم نيست هبه كننده قبول كند و اگر قبول كرد و گرفت ، هبه لازم مىشود و نمىتواند هبه كننده پس بگيرد ، چنانچه نمىتواند آن كس كه به او هبه شده آنچه را عوض داده پس بگيرد . مسأله 14 - اگر هبه دهنده شرط كرد بر كسى كه به او هبه كرده كه عوض بدهد و او نيز قبول كرد و هبه را گرفت مخير است بين آن كه برگرداند مالى را كه به هبه گرفته يا عوض را بدهد ، و احتياط مستحب آن است كه عوض را بدهد و اگر عوض را داد هبه لازم مىشود ، و اگر نداد مىتواند هبه كننده هبهء خود را پس بگيرد . مسأله 15 - شرط نيست در صحت رجوع ، آن كه كسى كه به او هبه شده باخبر شود از آن ؛ پس رجوع بىاطلاع او صحيح است .