موكّلش بخورد . و البته جايز بودن خوردن از اين خانه‌ها در صورتى است كه كراهت صاحب خانه را نداند ، پس امتياز اين خانه‌ها از خانه‌هاى ديگر به اين است كه جواز خوردن از اين خانه‌ها متوقف بر احراز رضايت و اذن از صاحب خانه نمىباشد ، پس با شك در آن ، بلكه با گمان به عدم رضايت او هم بنابر اقوى جايز مىباشد ؛ ليكن سزاوار نيست كه احتياط ترك شود مخصوصاً اگر ظن غالب داشته باشد . و احتياط ( واجب ) آن است كه حكم اختصاص داشته باشد به آنچه كه عادتاً خوردن آن معمول است از قبيل نان و خرما و روغن و ميوه و مانند اين‌ها ، نه غذاهاى گران‌بها كه غالباً براى مواقع احتياج و ميهمان‌هاى شريف و عزيز نگهدارى مىشود . و ظاهر آن است كه به نوشيدنىهاى معمولى مانند آبدوغ و شير و غير اين‌ها تعدّى مىشود ، ولى به خانهء غير اين‌ها و به غير خانه‌هاى اين‌ها مانند دكان‌ها و باغ‌هاى ايشان ، تعدّى نمىشود ، همانطور كه بر آنچه كه از خوردنى در خانه هست اكتفا مىشود ؛ پس به آنچه كه از بيرون خانه با پولى كه از خانه برداشته مىشود ، تعدّى نمىشود . مسأله 30 - تمام محرمات مذكور ، در حال اضطرار به آن‌ها مباح مىشوند ، خواه اينكه حفظ جان و سدّ رمقش بر خوردن آن توقف داشته باشد ، يا با نخوردن آن ، بيمارى سختى پيدا مىشود كه عادتاً تحمّل نمىشود ، يا ترك آن منجر مىشود به ضعف مفرطى كه به مرضى كه عادتاً تحمل نمىشود كشيده مىشود يا منتهى به تلف او مىگردد يا به جا ماندن از همراهان با آشكار شدن نشانهء هلاكت او منجر مىگردد ، و از آن جمله است : آنچه كه ترك آن به گرسنگى و تشنگى غير قابل تحمل عادتاً منتهى گردد . و از آن جمله است : آنچه كه با ترك آن ، بر نفس محترم ديگرى ترس باشد مانند زن حامله‌اى كه براى جنين و زن شيردهى كه براى طفلش ترس باشد ، بلكه از آن جمله است : مرضى كه عادتاً طول كشيدن آن تحمل نمىشود يا معالجهء آن با ترك خوردن آن‌ها سخت مىشود . و معيار در همهء اين‌ها ، ترسى است كه از علم يا گمان به مترتب شدن امور مذكوره بلكه از احتمالى كه منشأ عقلايى دارد پيدا شود ، نه آن‌كه مجرّد خيال و احتمال باشد . مسأله 31 - از ضرورت‌هايى كه محرمات را مباح مىكند ، اكراه و تقيّه از كسى است كه از او بر خود يا نفس محترمى يا بر عرض خود يا عرض محترمى يا بر مال محترمى از