پس اگر نتواند ، بايد سه روز روزه بگيرد . و تفصيل آن در كفارات مىآيد ان شاء اللَّه تعالى . مسأله 17 - همه قسم‌هاى راست مكروه مىباشند ؛ چه بر گذشته و چه بر آينده . البته اگر به وسيلهء آن‌ها قصد دفع مظلمه‌اى از خود يا غير خود از برادرانش را داشته باشد ، بدون كراهت جايز است و لو اينكه دروغ باشد . بلكه چه بسا جهت دفع ظالم از خودش يا عرضش يا از جان مؤمن يا عرض او ، قسم دروغ واجب شود . و اقوى آن است كه « توريه » واجب نمىباشد اگر چه آن را خوب بتواند انجام دهد . مسأله 18 - بنابر اقوى قسم به غير خدا در گذشته و آينده جايز است اگر چه بر مخالفت آن گناه و كفّاره‌اى مترتب نمىشود ، چنان كه در دعاوى و مرافعات ، قسم به غير خدا ، قسمى نمىباشد كه سبب فصل نزاع گردد . نذر مسأله 1 - نذر ، التزام به كارى است براى خداى متعال به گونه‌اى مخصوص ؛ و به مجرد نيّت منعقد نمىشود ، بلكه حتماً بايد با صيغه باشد . و « صيغه » چيزى است كه مفاد آن قرار دادن فعل يا تركى بر ذمّه‌اش براى خداى متعال است ، به اينكه بگويد : « للَّه ( براى خدا ) بر من است كه روزه بگيرم » يا مثلًا « شرب خمر را ترك نمايم » و آيا در صيغه ، گفتن « للَّه » به خصوص ، معتبر است يا همانطور كه در يمين گذشت ، غير از اين لفظ از اسم‌هاى مختص خداى متعال كفايت مىكند ؟ ظاهر دومى است . و بعيد نيست كه به آنچه كه - از هر لغتى - هم معنى و مرادف گفتهء مذكور باشد خصوصاً براى كسى كه عربى را خوب نمىداند منعقد شود . و اگر بر قول او : « بر من است چنين . . . » اكتفا شود منعقد نمىشود اگر چه در قلبش معنى « للَّه » را قصد كرده باشد . و اگر مثلًا بگويد : « نذر كردم براى خدا كه روزه بگيرم » يا « براى خدا بر من است نذر روزهء يك روز » ، منعقد نمىشود با اشكالى كه دارد ، پس ترك احتياط نشود . مسأله 2 - در نذركننده ، بلوغ و عقل و اختيار و قصد و منتفى بودن حجر در متعلق نذرش شرط است ، پس نذر بچه منعقد نمىشود اگر چه مميّز باشد و ده سال داشته باشد و همچنين است ديوانه در حال ديوانگيش و لو اينكه ادوارى باشد و نذر مكره و مست ، بلكه و