است . حق تعالى تربيت او را به أسماء حسنى و صفات عليا بر عهده گرفت ، و آنچنان سعهء روحى در باطن او به هم رسيد كه خويش را خاتم جميع شرايع الهيه ديد . نفوس كامله ، خصوصاً أب الأرواح و العقول ، از آن جهت كه سيرشان سير محبوبى است ، جذبات الهيه آن نفوس مقدسه ، لا سيّما أكمل النفوس ، را برق‌آسا به اصل خود پيوندند ؛ و اين بزرگواران در طى مقامات و درجات به عبادات شاقه نياز ندارند . چه در مقام تنزل از غيب به شهادت ، و چه در مقام صعود به اصل خود ، از جذبات حق مدد مىگيرند . بعد از بلوغ آن حقيقة الحقايق به اصل خود ، و بعد از طى مقامات روحيه و سرّيه ، در مقام سير « من الحق إلى الخلق » به وجودى حقانى - بدون تجافى از مقام غيب - به سير « من الخلق إلى الخلق بالحق » ، يعنى به وجودى حقانى ، كليهء نفوس انسانيه را به تفصيل وجودى مشاهده نمايد ؛ و از طريق حقيقت اصليهء آنان و از راه عين ثابت هر انسانى به نحوى اعلى و اتم به سرّ قدر واقف گردد ؛ و پس از احاطه به حقايق علميه ، به مقام خاتميت جمع نبوات و ولايات بالغ شود ؛ و آنچه از حقايق بر كتاب استعداد او در ازل نازل گرديده بود إلى أبد الآباد شهود نمايد . و در دوران نبوت و خاتميت آنچه كه مدخليت در وظايف او دارد به‌تدريج بر او نازل گردد . حق تعالى حقيقت قرآن را ، كه سند ختميت اوست ، تارةً از وجه خاص بدون واسطه ، و تارةً از طريق و وساطت ملك وحى ، بر قلب او القا فرمايد . و ابن فارض از لسان آن حضرت خبر مىدهد كه الفتح سورتي « 1 » .

--> ( 1 ) - ديوان ابن الفارض ، التائيّة الكبرى ، ص 120 .