متعدد اروپائى بودند و بعد از آنكه يونان جزئى از امپراطورى روم گرديد ، گاهى در ميان آنان يونانيان نيز به چشم مىخوردند . و شايد به همين دليل باشد كه وقتى امپراطورى تقليدى روم به ضعف گرائيد و در قسطنطنيه و پيرامون آن محدود گرديد و در محاصرهء دريائى از ملتهاى مسلمان قرار گرفت ، اروپائيان به ادعاى ميراث‌خوارى به پا خاسته ، و عده‌اى از سران كشور آلمان و غير آن را ، قيصر ( سزار ) ناميدند . اين نوع تغيير و تحول در امپراطورىها و دولتها امرى طبيعى است ، چرا كه حكومت از كشورى به كشور ديگر و از ملتى به ملت ديگر انتقال مىيابد ، و اين با باقى ماندن نام و خصوصيتهاى اصلى آن منافات ندارد . بنابراين ، روايات شريفه‌اى كه از آيندهء روميان يا به تعبير عرب‌ها « بنى اصفر » ( - زردپوستان ) خبر مىدهد ، مرادشان فقط روميان بيزانس ايتاليائى ، منهاى ملل و قبيله‌هاى فرنگى و ساير قبايل وابسته به آنها نيست . به همين دليل مسلمانان در كتابهاى تاريخى خود از آنها به روميان و گاهى فرنگيها تعبير مىكنند امّا در عين حال به همهء آنها رومى گفته ، و آن را به صورت « أروام » جمع مىبندند . علاوه بر آن ، آنچه از سورهء مباركه روم ، آيات 31 و 32 و سورهء كهف آيه‌هاى 12 و 21 و غير آن دربارهء شرك آنان نسبت به خداوند متعال و احزاب و پيروان آنها استفاده مىشود اين است كه مراد از آنان ملتها و احزاب مدعى پيروى از حضرت مسيح ( ع ) مىباشند . و روشن است كه رهبرى ملتهاى مسيحى به دست روميان ايتاليائى و قسطنطنيه بوده سپس غربيها از آنان به ارث برده‌اند . * * * نام روم در بسيارى از روايات زمان ظهور آمده از جمله روايات مربوط به فتنه و آشوب و تسلط آنان بر مسلمانان ، كه قبلا گذشت . و روايات ديگرى دربارهء حركت ناوگانهاى جنگى آنها به سواحل سرزمين‌هاى عربى ، اندكى پيش از ظهور حضرت مهدى ( ع ) ، وجود دارد . از امام صادق ( ع ) نقل شده كه فرمودند :