جمع‌آورى كند . به دستور مقام خلافت جماعتى از قراء صحابه با تصدى مستقيم زيدبن ثابت صحابى سور و آيات قرآنى را از الواح و سعف‌ها و كتف‌ها كه در خانه پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله به خط كتاب وحى يا پيش‌قراء صحابه بود جمع‌آورى كرده در يك مصحف قرار دادند و نسخه‌هايى از آن به اطراف و اكناف فرستاده شد . پس از چندى در زمان خلافت « 1 » خليفه سوم به اطلاع خليفه رسانيدند كه در اثر مساهله و مسامحه‌اى كه مردم در استنساخ و قرائت قرآن كرده‌اند اختلافاتى به وجود آمده و از اين راه كتاب خدا با تحريف و تغيير به شدت تهديد مىشود . مقام خلافت براى جلوگيرى از اين خطر دستور داد كه مصحفى را كه براى اولين بار به امر خليفه اول نوشته شده بود و پيش حفصه زوجه پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و دختر خليفه دوم بود به امانت گرفتند و پنج نفر از قراء صحابه را كه يكى از ايشان با زيدبن ثابت متصدى جمع‌آورى مصحف اول بود مأموريت داد كه نسخه‌هايى از آن بردارند كه اصل ساير نسخ قرار گيرد و دستور داد كه قرآن‌هايى كه در ولايات در دست مردم است جمع‌آورى شده به مدينه فرستاده شود ، از اين قرآن‌ها هر چه به مدينه مىرسيد به امر خليفه مىسوزانيدند ( يا به قول برخى از مورخين مىجوشانيدند ) . بالأخره نسخه چندى نوشته شد كه يكى از آنها را در مدينه نگهداشتند و يكى از آنها را به مكه و يكى به شام و يكى به كوفه و يكى به بصره فرستادند و گفته مىشود كه غير از اين پنج نسخه يك نسخه نيز به يمن و يك نسخه به بحرين فرستاده‌اند و اين نسخه‌هاست كه مصحف امام ناميده مىشوند و اصل ساير نسخه‌ها مىباشند . اختلافى « 2 » كه اين نسخه‌ها با مصحف اولى در ترتيب دارند تنها اين است كه در

--> ( 1 ) . الاتقان ج 1 ، ص 61 ( 2 ) . همان ، ص 62