صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين )

مقدمه 128

الشواهد الربوبية في المناهج السلوكية ( مقدمه فارسى وحواشي سبزوارى )

رسمى بوده و جميع فنون حكمت و فلسفه را تدريس مىكرده است . بر شرح چغمينى و مفتاح الحساب و شرح نفيسى حواشي نوشته است . در طب و هيئت و نجوم و رياضيات و طبيعيات أستاذ مسلم عصر خود بشمار ميرفته است . * * بر ما معلوم نشد كه در عصر ملا صدرا و قبل از أو در حوزه‌هاى علمى ايران از قبيل اصفهان و شيراز شاخص در تدريس عرفانيات چه كسى يا چه كسانى بوده‌اند ؟ بعد از تفحّص و تتبع و كنجكاوى زياد اساتيد عرفان طبقهء بعد از ملا صدرا را تا اندازه‌يى بدست آورديم و بيان نموديم و اين معنى را روشن ساختيم و در اين اعصار در هرعصرى يكى دو نفر مدرس عرفان بوده‌اند . سايرين أنواع علوم حكميه را تدريس مينمودند . اساتيد و مدرسان بعد از آقا على و آقا محمد رضا و ميرزاى جلوه و آقا ميرزا حسين سبزوارى و ملا اسماعيل سبزوارى شاگرد ديگر حاج ملا هادي مدرس و ساكن مدرسهء اميركبير آقا ميرزا تقى خان فراهانى معروف بمدرسهء شيخ عبد الحسين طهرانى واقع در بازارچهء پاچنار فعلى عبارتند از : آقا ميرزا هاشم رشتى و آقا ميرزا حسن كرمانشاهى و حيدر قليخان قاجار و جمعى ديگر ولى شاخص تلامذه آقا على و آقا محمد رضا و ميرزا ابو الحسن همان ميرزا حسن كرمانشاهى و آقا ميرزا هاشم رشتى است . با اين فرق كه آقا ميرزا هاشم در عرفان و الهيات و حكمت اشراق و آقا ميرزا حسن در حكمت نظرى اشارات و شفا و رياضيات و طب بر ديگرى ترجيح داشته‌اند اگر چه هركدام جميع شعب علوم فلسفي را تدريس مينمودند . آقا ميرزا حسن در طب