شد مىشناسند ايشان را به آن صورتى كه در دنيا ديده » « 1 » . و در اين معنى اخبار ديگر نيز وارد شده . و همچنانكه آن بدن روحانى لطيف از اين بدن جسمانى كثيف آفريده مىشود در دنيا و در برزخ ، چرا نشايد كه از آن روحانى نيز جسمانى ديگر از اين بهتر يا پست‌تر آفريده شود در عُقبى به جهت بهشت يا دوزخ ، « وَ هُوَ الَّذِي يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ وَ هُوَ أَهْوَنُ عَلَيْهِ وَ لَهُ الْمَثَلُ الْأَعْلى » « 2 » . و اگرچه نشأة برزخ نسبت به دنيا به منزلهء بيدارى است نسبت به خواب ، « النَّاسُ نيامٌ فَإذا ماتُوا انْتَبَهُوا » « 3 » ليكن نسبت آن به قيامت به منزلهء خواب است نسبت به بيدارى ، « قالُوا يا وَيْلَنا مَنْ بَعَثَنا مِنْ مَرْقَدِنا » « 4 » . اگر بر اثبات حشر و معاد ، امثال اين دلايل و براهين نيز نمىبود تصديق به آن مىبايست نمود به جهت آنكه انبيا و رُسُل از آن خبر داده‌اند و براهين و حجج بر صدق ايشان تمام شده فكيف « 5 » كه هست و در غايت ظهور است . وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ . *

--> ( 1 ) - الكافى ( 3 / 245 / 6 ) : « فإذا قبضه اللَّهُ عزّ و جلّ صيّر تلك الرّوح في قالب كقالبه في الدّنيا فيأكلون و يشربون فإذا قدم عليهم قادم عرفوه بتلك الصّورة الّتي كانت في الدّنيا » . ( 2 ) - الرّوم : 27 . : « و اوست آن كه آفرينشِ آفريدگان را آغاز مىكند سپس آن را باز مىگرداند - دوباره زنده مىكند - و اين كار بر او آسانتر است . و او راست صفت برتر » . ( 3 ) - اين حديث شريف به ندرت به رسولخدا صلى الله عليه و آله نسبت داده شده و بيشتر به أميرالمؤمنين عليه السلام منسوب مىباشد . ( 4 ) - سورهء يس : 52 . : « گويند : اى واى بر ما ، چه كسى ما را از خواب گاهمان برانگيخت » . ( 5 ) - يعنى : پس چگونه .