نفس به تفصيل بحث كرده ، متجاوز از سى رسالهء مختصر و مفصل در باب نفس و حقيقت و ماهيت و بقاء و معاد آن تأليف نموده است « 1 » . شايد اولين كتاب فلسفى ابن سينا همان رسالهء « فى القوى النفسانيه » « 2 » باشد كه آن را در ايام جوانى ، هنگامى كه هنوز باوج شهرت خود نرسيده و فقط بر اثر معالجه امير وقت شهرت و افتخارى كسب كرده بود ، در باب نفس تأليف و بامير وقت نوح بن منصور سامانى اهداء نموده است .

--> ( 1 ) - راجع به اين رسايل رجوع شود بكتاب مهر جان ابن سينا ، تأليف جورج شحاته قنواتى قاهره 1950 ؛ - بروكلمن : Ceschichte der Arabischen litteratur , Berlin . ( 2 ) - نام اين رساله در غالب نسخ « رسالهء نفس » ضبط شده است . در مقدمهء خود رساله چنين آمده است : « فرأيت ان اعمل للامير كتابا فى النفس على سنة الاختصار » ، شايد اين كتاب همان رسالهء معروف به « فصول » باشد ، چنان كه در نسخهء استانبول . 7 / 4755 . unirevs بنام كتاب « النفس المعروف بالعشرة فصول » ثبت شده است . از اسلوب و طرز بيان و تواضع شيخ در مقدمه اين رساله ، مىتوان استنباط كرد كه شيخ در زمان تأليف اين رساله جوان بوده و هنوز باوج شهرت خود نرسيده بوده است . اين رساله را Landauer از روى نسخهء ليدن و ميلان تصحيح و به زبان آلمانى ترجمه و با حواشى و تعليقات و توضيحات مفيد بسال 1875 در مجموعهء بنام : In Zeitschrift der Deutscher Morgenlandischen Gesellschaft , Leipzig . چاپ كرده . همين ناشر و مترجم ، متن و ترجمهء سه فصل اول اين رساله را با توضيحات بسال 1872 در مونيخ منتشر كرده است . اين رساله را : James Middleton mac Donald و همچنين E . Van Dyck بانگليسى ترجمه كرده‌اند و Andrea Alpago Bellunensi آن را با يادداشت‌هاى مفصل بسال 1546 ميلادى در ونيز ضمن مجموعه‌اى از رسائل مختلفهء ابن سينا تحت عنوان : Avicennae Philosophi praecllarissmi ff , 1 - 39 b , Compendium - - de anima . چاپ و منتشر نموده است .