و ثابت ، ثبوت قبلى ندارد . و مفاد قاعدهء فرعيت ثبوت قبلى مثبت له است نه ثبوت قبلى ثابت . اين پاسخ در حقيقت بيان ديگرى است از اينكه حمل بسيط ، مجراى قاعده فرعيت نيست و اين بيانى است كه حكيم سبزوارى در حواشى شرح منظومه يادآورد شده است « 1 » و مرحوم مصنف نيز در فصل ششم مرحله اوّل همين كتاب ذكر نمودند . 2 - پاسخ ديگر در حقيقت نوعى اشكال بر پاسخ صدرالمتألهين و پيروان او است و آن اينكه حمل بسيط را از دو ديدگاه بررسى كرد : ديدگاه منطقى و ديدگاه فلسفى . اگر از ديدگاه فلسفى آن را بررسى كنيم ، حق همان است كه در پاسخ ياد شده بيان گرديد ، زيرا بنابر اصالت وجود ، ماهيت منهاى وجود ثبوتى ندارد تا اينكه وجود عارض آن گردد و مصداق ثبوت شىء براى شىء باشد ، بلكه صرفا ثبوت شىء است و بس . ولى اگر از ديدگاه منطقى قضيه را مورد بررسى قرار دهيم حكم ديگرى دارد ، زيرا آنچه در اين ديدگاه مورد توجه قرار مىگيرد مفاهيم ذهنى و كاوشهاى عقلى است و در عالم ذهن مفهوم ماهيت از مفهوم وجود جدا است و هريك مستقل از ديگرى است و ذهن نخست ماهيت را تصور مىكند و سپس وجود را آنگاه وجود را بر ماهيت حمل كرده و اثبات مىكند و اين همان ثبوت شىء براى شىء و مصداق قاعدهء فرعيت است و درعين‌حال اشكال تسلسل هم وارد نيست ، زيرا تسلسل مربوط به وجود عينى ماهيت است و همان‌گونه كه بيان شد ، در عالم عين ماهيت ، منهاى وجود ثبوتى ندارد ، ولى در عالم ذهن مفهوم ماهيت داراى ثبوت است و ديگر ثبوت ذهنى ديگرى براى آن متصور نيست تا اشكال تسلسل وارد شود . ممكن است گفته شود : قضيهء حمل بسيط از قضاياى صادقه است و نظر به

--> ( 1 ) شرح منظومه ، فريدهء ششم اقسام حمل .