جايگاه و تاريخ بحث وجود رابط و رابطى در فلسفه تقسيم وجود به فى نفسه يا مستقل و محمولى و فى غيره يا رابط ، جايگاه چندان مهمّى در فلسفه ندارد و از بحثهاى مهم و مسائل كليدى آن بشمار نمىرود . آرى تقسيم وجود به مستقل يا واجب و رابط يا ممكن از مباحث مهم و كليدى فلسفه است كه به مناسبتهاى خاص در دو مبحث « مواد ثلاث » و « علت و معلول » مطرح مىگردد ، ولى در هرحال چون از احكام عام هستى و تقسيمات اولى آن بشمار مىرود ، بحث دربارهء آن در شأن و رسالت فلسفه اولى است . در مورد تاريخ طرح اين مسأله در فلسفه مىتوان گفت : اين مسأله بدين صورت ظاهرا براى اولين بار توسط حكيم سبزوارى در شرح منظومه و پاورقىهاى خود بر اسفار مطرح گرديده است ، وى سه تقسيم را به صورت طولى براى وجود بدين صورت عنوان كرده است : 1 - وجود فى غيره و وجود فى نفسه . 2 - وجود فى نفسه لنفسه و وجود فى نفسه لغيره . 3 - وجود فى نفسه لنفسه بنفسه و وجود فى نفسه لنفسه بغيره . ولى در عين حال مرحوم سبزوارى هم اين بحث را به صورت يك مسأله مستقل در فلسفه مطرح نكرده است ، بلكه در مبحث مواد ثلاث به عنوان مقدمه و مدخل آن بحث ، تقسيمات ياد شده را يادآور شده است و او در اين جهت از حكيم طوسى ( ره ) پيروى كرده است زيرا او نيز در مقدمهء مبحث مواد ثلاث بطور مجمل و اشاره گونه ، وجود را به رابط و محمولى تقسيم كرده و گفته است : « و اذا حمل الوجود او جعل رابطة تثبت مواد ثلاث فى انفسها « 1 » . . . . » ، هرگاه وجود محمول واقع شود و يا رابطه قرار گيرد ، مواد ثلاث ثابت خواهد شد ، كلمه « حمل الوجود » اشاره به

--> ( 1 ) كشف المراد ، مقصد اول ، فصل اول ، مسأله ( 22 ) .