السيد الطباطبائي
190
مجموعه رسائل ( فارسى )
اين دعوى قرآن كه در آيات تحدّى انجام يافته در حقيقت ، خود به دو ادعا باز مىگردد : 1 . اعجاز و كارهاى خارق عادت وجود دارد ؛ 2 . قرآن معجزه است و يكى از مصاديق خارق عادت مىباشد . پرواضح است كه اگر ادعاى دوم ثابت شود ، ادعاى اول قهراً ثابت خواهد شد . به همين جهت ، قرآن كريم در مورد دعوى اول استدلال نكرده و فقط در مقام اثبات دعوى دوم برآمده است ، و در اين خصوص به آيات « تحدّى » استدلال نموده است ؛ يعنى همهء انس و جن را به مبارزه و معارضه با آيات بينات فراخوانده است . در نتيجه ، چون همگان از آوردن نظير آن فرو ماندند ، دعوى دوم ثابت شد . پرسش و پاسخ در اين جا يك سؤال پيش مىآيد ، و آن اين كه چگونه ممكن است معجزه تحقق يابد ؟ در صورتى كه از لفظ معجزه پيداست كه بر خلاف روال طبيعت است ! و نيز آنچه را كه در طبيعت جارى و سارى است ، مىشكند و درهم مىريزد ! حال با اين كه مىدانيم قانون عليت و معلوليت استثنا نمىپذيرد ، و هيچ سببى از مسببش جدا نمىشود ، پس چگونه ممكن است معجزه تحقق يابد ؟ قرآن كريم اين شبهه را پاسخ گفته حقيقت امر را از دو جهت بيان مىكند : 1 . اعجاز چيست ؟ و چگونه ممكن است عادت جارى در جهان طبيعت شكسته شود ؟ 2 . اعجاز ثابت است ، و قرآن خود يكى از مصاديق آن مىباشد ، و آن را در ضمن آيات تحدّى اثبات مىكند . « 1 »
--> ( 1 ) . تفسير الميزان ، ج 1 ، ص 57 و ترجمهء الميزان ، ج 1 ، ص 111 . .