هدف از تأليف اين كتاب ، مقايسه ميان فلسفه قديم اسلامى و فلسفه جديد غربى بوده است ، و انگيزه تأليف اين كتاب را همانا در دورى جوانان ايرانى از فلسفه اسلامى و كشيده شدن آنها به فلسفه اروپايى ، مىتوان جستجو كرد . اين كتاب در ابتدا ، به صورت سخنرانيهائى توسط علّامه در جمع طلّاب حوزه علميه قم ايراد شد و شامل چهارده مقاله مىباشد . جلد اوّل اين كتاب مشتمل بر چهار مقاله است : 1 - فلسفه چيست ؟ 2 - فلسفه و سفسطه . 3 - علم و ادراك . 4 - ارزش معلومات . 2 - اعداد اوّل : اعداد از يك تا ده هزار كه به روش رياضى معيّنى استخراج شده است . علّامه اين روش را از استاد مشهور رياضيات مرحوم ابو القاسم خوانسارى فرا گرفته است . « 35 » 3 - بداية الحكمة در فلسفه ( به عربى ) . 4 - حاشيه اسفار در فلسفه تأليف : ملّا صدرا و تا كنون شش جلد آن بچاپ رسيده است . « 36 » 5 - حاشيه اصول كافى تأليف كلينى . « 37 » 6 - حاشيه بحار الانوار تأليف علّامه مجلسى . « 38 »

--> ( 35 ) - شيخ آغابزرگ تهرانى اين اثر علمى علامه را در كتاب خود ذكر كرده است . ( الذريعة الى تصانيف الشيعة : 2 / 232 - 233 ) . ( 36 ) - نگاه كنيد : فلاسفهء شيعه ؛ ص : 364 . ( 37 ) - استاد غفارى چنين مىنويسد : ( سيد محمّد حسين طباطبائى كه ساكن قم مىباشد ، حاشيه‌اى بر كتاب اصول كافى نگاشته است كه به اين حواشى با كلمهء ( طباطبائى ) اشاره مىنمائيم ) . نگاه كنيد : مقدمهء على اكبر غفارى بر اصول كافى تأليف كلينى ، تهران ، انتشارات حيدرى ، 1381 ه . ق ، 1 / 43 . ( 38 ) - ناشر كتاب بحار الانوار در اين مورد مىگويد : علّامه طباطبائى براى طلّاب خود موارد مشكل اين كتاب را توضيح داده است . به اين حواشى با حرف ( ط ) اشاره خواهيم كرد .