س 586 - منظور از « آمدن » كه در آيهء شريفهء وَ جاءَ رَبُّكَ وَ الْمَلَكُ صَفًّا صَفًّا » « 1 » به خدا نسبت داده شده است چيست ؟ ج - در اين جمله نسبت « آمدن » به خداى تعالى داده شده ، و اين تعبير از متشابهات است كه آيهء « لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ » « 2 » ، و آياتى كه خواص قيامت را ذكر مىكند ، مثلا مىفرمايد آن روز همه سبب‌ها از كار مىافتد ، و همه حجاب‌ها كنار مىرود ، و بر همه مكشوف مىشود كه خدا حق مبين است ، اين متشابه را تفسير مىكند ، و تشابه آن را بر طرف مىسازند . رواياتى « 3 » هم كه مىگويند منظور از آمدن خدا آمدن امر خدا است ، و قرآن هم مىفرمايد : « وَ الْأَمْرُ يَوْمَئِذٍ لِلَّهِ ، امر امروز تنها براى خداست » « 4 » همه در مقام رفع اين تشابه است . و به وجهى ، مؤيد اينكه گفتيم منظور از آمدن خدا اين است كه در آن روز با از كار افتادن اسباب ، همه‌كاره خود خدا بدون هيچ واسطه است ، آيهء زير است كه مىفرمايد : « هَلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا أَنْ يَأْتِيَهُمُ اللَّهُ فِي ظُلَلٍ مِنَ الْغَمامِ وَ الْمَلائِكَةُ وَ قُضِيَ الْأَمْرُ ، منتظر چه هستند كه ايمان نمىآورند ، آيا منتظر آنند كه خدا در سايه‌هايى از ابر و ملائكه بيايدشان ، و نابودشان كند » « 5 » چون اگر اين آيه ضميمه شود به آيهء زير كه مىفرمايد : « هَلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا أَنْ تَأْتِيَهُمُ الْمَلائِكَةُ أَوْ يَأْتِيَ رَبُّكَ ، منتظر چه هستند كه ايمان نمىآورند ، نشسته‌اند تا ملائكه يا امرى از ناحيهء پروردگار تو فرارسد ؟ » « 6 » چنين به دست مىآيد كه منظور از آمدن خدا در آيهء سوره بقره آمدن امر خدا است ، كه در آيهء سورهء

--> ( 1 ) . سورهء فجر ، آيهء 22 . ( 2 ) . سورهء شورى ، آيهء 11 . ( 3 ) . ر . ك : عيون اخبار الرضا ؛ ج 1 ، ص 103 ، ح 19 . ( 4 ) . سورهء انفطار ، آيهء 19 . ( 5 ) . سورهء بقره ، آيهء 210 . ( 6 ) . سورهء نحل ، آيهء 33 .