زندگى نيكو گشته مرض‌هاى درونى و وساوس قلبى از ميان مىرود . و دليلى « 1 » كه مفسرين به آن استثناء جستند اين دلالت را دارد كه « روز وقت معلوم » كه سرآمد مهلت ابليس است ، روز اصلاح آسمانى بشر است كه ريشه فساد به كلى كنده مىشود و جز خدا كسى پرستش نمىگردد ، نه روز مرگ عمومى بشر با نفخهء اول . « 2 » س 107 - منظور از اغواى خداى تعالى نسبت به شيطان ( ابليس ) چه نوع اغواء و اضلالى است ؟ ج - دقت و تدبّر در آيات قرآنى اين حقيقت را به دست مىدهد ، كه خلاصه ؛ منظور از اغواى خداى تعالى شيطان را ، اغواء و اضلال ابتدايى نيست . بلكه به‌عنوان مجازات ( اضلال مجازاتى ) است ؛ و جملهء « وَ إِنَّ عَلَيْكَ لَعْنَتِي » هم آن را افاده مىكند « 3 » س 108 - آيا خداوند در نظام هستى تنها « ابليس » را عليه بشر تأييد نموده و او را تا وقت معلوم مهلت داده ، يا بگو به جان بشر انداخته است ؟ يا نه بلكه خود بشر را هم به وسيلهء ملائكه و هدايت خود تأييد فرموده ؟ ج - اصولا نظام سعادت و شقاوت و ثواب و عقاب و خير و شر ، مبتنى بر اساس امتحان و ابتلاء است تا انسان‌ها به اختيار خود و با در نظر گرفتن نتيجه بر طبق هركدام خواستند عمل كنند .

--> ( 1 ) . ر . ك : سورهء روم ، آيهء 41 ؛ سورهء انبياء 105 . ( 2 ) . الميزان ؛ ج 12 ، ص 236 و 237 . [ با تصرف ] ( 3 ) . الميزان ؛ ج 12 ، ص 238 . [ با تصرف ]