سلامٌ عليكم ، خواهشمند است فتواى امام امت را در مورد استفتاى زير اعلام فرماييد . براى فروش خانه‌اى ، از خريدار مبلغى به عنوان بيعانه دريافت كرده و توافق نموده‌ايم كه اگر حداكثر تا سى و پنج روز ديگر براى معامله حاضر نشود ، بيعانه متعلق به من باشد ؛ خريدار آمادگى خود را براى معامله اعلام نموده و من سند را به محضر دادم ؛ چون سند در صلح خيار بود ، صلح خيار ، فسخ و سند به نام وى وارد دفتر شد ؛ مدت قرارداد سرآمده و يك ماه ديگر هم اخلاقاً به او فرصت داده‌ام ؛ سرانجام پس از سه ماه بلاتكليفى ملك ، خريدار براى معامله حاضر نشده و انصراف خود را اعلام نموده است ؛ ناچار سند به صورت اول برگردانده شد و در اين نقل و انتقالات ، متحمل مخارجى گرديدم . اينك آيا شرعاً مىتوانم بيعانهء دريافتى را تصرف نمايم يا خير ؟ اگر پاسخ منفى است ، حق دارم مخارجى را كه صرفاً به خاطر اين معامله انجام شده ، از بيعانه كسر نمايم يا خير ؟ با آرزوى طول عمر براى امام بزرگوار بسمه تعالى ، اگر عقد تمام شده و در ضمن آن شرط شده كه با تأخير در حضور در محضر ، مبلغ بيعانه ملك شما باشد ، شرط نافذ است و شما بيعانه را مالك هستيد ؛ و در غير اين صورت ، مجرد توافق اثر ندارد و بايد بيعانه را به او برگردانيد و مخارج شما بر عهدهء او نيست . [ سؤال 6983 ] 34856067 بسمه تعالى 30 / 10 / 1361 رهبر بزرگوار انقلاب اسلامى ايران ، حضرت امام خمينى ، أدام اللَّه ظله العالى احتراماً استدعا دارد در مورد مسأله زير ، نظر حضرت امام را مرقوم فرماييد . هرگاه ملك يا خانه يا مغازه‌اى را قولنامه بنمايند و مقدارى از آن را پيش‌قسط بدهند و قرارداد كنند بقيهء آن را رأس مدت معينى يا در محضر هنگام معامله بپردازند ، با اين شرط كه چنانچه رأس موعد ، يكى از طرفين ، فىالمثل فروشنده حاضر به معامله