و كم درآمد فروخته‌اند . و بدين وسيله همهء اندوختهء گذشته و مبلغى هم به اقساط از آن‌ها گرفته‌اند ، ولى حالا اين زمين‌ها به درد اين ضعفا نمىخورد . زيرا نه در محدودهء شهر است كه به درد ساختمان بخورد و نه امكان دارد كه در آن‌جا زراعت نمايند . زيرا نه اين مقدار زمين صرفهء زراعت دارد و نه اين‌ها قدرت زراعت كردن را دارند . با توجه به اين‌كه اين‌گونه فروشندگان داراى ثروت زيادى بوده و از اين راه نيز ثروت فراوانى اندوخته‌اند ، ولى خريداران اين زمين‌ها از اول فقير بوده و در اين معامله نيز چيزى در دست ندارند ؛ آيا با توجه به مراتب فوق ، اين فروشندگان موظف نيستند وجوه دريافتى را با به‌هم زدن معامله به خريداران پس بدهند ؟ بسمه تعالى ، بعد از تمام شدن معامله ، حق به‌هم زدن آن را ندارد ، مگر يكى از اسباب خيار در بين باشد . 2 . گاهى اين فروشندگان بدون ارائه زمين ، مقدارى به افراد فروخته‌اند ، ولى دربارهء تحويل زمين اقدامى نكرده‌اند . و اگر هم با پافشارى خريدار پس از چند ماه حاضر به تحويل زمين شده‌اند ، بيابانى را به خريدار نشان داده‌اند و گفته‌اند زمين خريدارى شما جزئى از اين زمين‌ها است كه اگر خريدار قبلًا ديده بود ، هيچ‌گاه نمىخريد . از نظر شرعى اين نوع معامله چگونه است و وظيفه طرفين چيست ؟ بسمه تعالى ، بدون مشاهده يا توصيف زمين ، معامله غررى و باطل است و اگر با توصيف زمين فروخته شده ، لازم است فروشنده زمينى كه داراى اوصاف ذكر شده است را تحويل دهد . 3 . آيا خريداران اين نوع زمين‌ها موظف به تخميس قيمت آن هستند ؟ بسمه تعالى ، بر فرض صحت معامله ، اگر زمين جهت منزل مورد سكونت نيست ، بايد تخميس شود . [ سؤال 6925 ] 34367209 بسمه تعالىچهارم صفر 1400 ق محضر مقدس رهبر عظيم الشأن زعيم عالىقدر و مرجع تقليد شيعيان جهان حضرت آيت اللَّه العظمى امام خمينى دامت بركاته محترماً سؤال مىشود : چه مىفرمايند در باب اين مسأله كه شخصى با شخصى دو قطعه زمين مزروعى آبى معامله قطعى نموده‌اند و فرد خود ، مدرك سپرده و از كل