ور مىرفته كه ناگهان آن مادّه در دستش منفجر شده و دستش را قطع مىكند . حكمش چيست ؟ ج - اگر تسبيبى از ديگرى در بين نبوده كسى ضامن نيست . س 17 - مادر اين جانب چند سال پيش به ضرب گلولهء شخصى به قتل رسيد ، قاتل نامبرده در آن منطقه داراى نفوذ و قدرت بود و هر چند به مقامات طاغوت آن زمان شكايت كرديم ( چون شخص مزبور رشوه مىداد ) آنان به شكايت ما رسيدگى نمىكردند ، و از ديهء مادرم حتّى يك دينار هم به ما نداده‌اند . آيا از نظر شرع مىتوانيم مجدّدا طرح دعوى نمائيم يا خير ؟ ج - تا وليّ دم حقّ خود را و لو به مصالحه إسقاط نكرده حقّ مراجعهء به محكمهء شرعيّه و طلب حقّ خود را دارد . س 18 - من فردى سپاهى هستم ، در درگيرى با منافقين به همراه عدّه‌اى از برادران مىخواستيم خانهء تيمى آنان را بگيريم ، أوّل من داخل خانه شدم ولى برخى از برادران پاسدار به خيال اين كه من هم منافق هستم دنبال من كردند ، من سايه‌اى ديدم و اسلحه كشيدم و يك پير زن ارمنى كشته شد درحالىكه من قصد كشتن او را نداشتم . تكليف من چيست ؟ ج - ديهء زن ارمنى كشته شده را كه چهار صد درهم باشد بايد به ولىّ او بپردازد . س 19 - پسر بچّه‌اى هشت‌ساله با پرتاب سنگ يك چشم پسر بچّه‌اى هفت‌ساله را مجروح كرده است ، بعد از مراجعات نزد اطبّاء متخصّص چشم نظريّهء قطعى داده شده كه آن چشم به طور كلى ضايع شده و بينائى خود را از