اجابتت فرمود و از آب نجاتت داد ، عرض كرد : چطور ! امام عليه السلام فرمودند : هر اسمى از اسماء خداى تعالى در نهايت عظمت است ، النهايه انسان وقتى اسم اعظم خدا را ذكر مىكند و قلب او به غير خدا تعلق دارد از نام خدا بهره اى نمىبرد و هنگامى كه خدا را نام مىبرد و از غير خدا منقطع است همان نام مذكور اسم اعظم است ، و تو چون مطمئن شدى كه ما تو را خواهيم كشت در قلب تو جز اعتماد بر فضل خداوند متعال چيزى نبود ، در اين حال هر اسمى را كه در ارتباط با حاجت خود ذكر كردى همان اسم ، اسم اعظم است » « 1 » وجه آنكه راى اخير را معقولترين آراء در اين باب دانستيم اينست كه اين راى قابل تطبيق با برهان است ، زيرا در محل مربوط ، اقامهء برهان شده كه عليت و معلوليت و تأثير و تأثر از شئون وجود است و مسانخت بين علت و معلول ضرورى است و بنابراين اصول متقن برهانى ، اسم لفظى ، اگر فقط لفظ مفروض را مورد اعتبار قرار دهيم ، روشن است كه از كيفيات مسموعه و در عداد مقولات عرضيه است ، و اگر مفهوم و معناى آن را ملاحظه كنيم بديهى است كه صورت ذهنيه است و در عداد كيفيات نفسانيه و مآلًا عرض است ، و ممكن نيست كه صوتى يا صورتى كه از اعراض و معلول ما هستند ، بر هر امر ممكنى قاهر و غالب شوند و مثلًا عرش بلقيس ملكه سباء را انتقال دهند از يمن به شام در كمتر از طرفة العين . بلى اسماء حسناى الهى خصوصاً اسم اعظم در كون مؤثرند ولى به نحو اعداد يعنى خواندن اين اسماء مباركه با انقطاع تام به مسماى آنها ، نفس خواننده را مستعد و قابل تام براى رسيدن به مطلوب خويش از فاعل نام مى گرداند ، نظير آنچه كه در استجابت دعا بحث كرديم . پس مؤثر يعنى فاعل بفيض ، خداوند متعال مسماى اسم است مىباشد و تكلم به اين اسماء حسناى لفظى ، جنبه اعداد دارد و بس ، آن هم با انقطاع تام الى الله تعالى و وارستگى كامل از غير خداى متعال .

--> ( 1 ) - شرح الاسماء ( لوامع البينات فى شرح اسماء الله تعالى و الصّفات ) تأليف : رازى ، ص 89 - 88 .