فقاهت باشد . اين حوزه‌هاى فقاهت بوده است كه هزار و چند صد سال اين اسلام را نگه داشته . اين مشىْاى بوده است كه از زمان قديم ، از زمان ائمهء هدى تا زمان ما ، مشىْاى بوده است كه علماى ما داشته‌اند و آن حفظ فقاهت . نبايد حالا شما فكر كنيد كه حالا كه بايد [ در ] امور سياست هم ما دخالت بكنيم ، پس به فقاهت كار نداشته باشيم . خير ، بايد حوزه‌هاى فقاهت به فقه خودشان به همان ترتيبى كه سابق بود هيچ تخطى نكنند . به همان ترتيبى كه سابق تحصيل مىكرديد فقه و مقدمات فقه را [ تحصيل كنيد ] ، محكم فقاهت را حفظ كنند . و ائمهء جماعت محكم مساجد خودشان را و ارشاد ملت را حفظ كنند . و خطباى ملت هم بايد منابر خودشان را و موعظه‌هاى خودشان را و ارشاد خودشان را حفظ كنند . و در عين حال مراقب اوضاع مملكت خودشان باشند . چنانچه اهل بازار بايد بازار خودشان را حفظ كنند لكن مراقب باشند . اين طور نباشد كه ما يكوقت خداى نخواسته ، از آن اصلى كه اساس حفظ اسلام است رو برگردان بشويم و حوزه‌ها به فقاهت كم توجه بشوند . اين فقها هستند كه حصون « 1 » اسلام هستند و حفظ كردند اسلام را . بايد حوزه‌ها عنايتشان به فقه و فقاهت از همه چيز بيشتر باشد . اگر حوزه‌هاى فقاهت خداى نخواسته از بين برود يا سست بشود ، رابطهء ما بين فقها و ملت قطع مىشود . اين حوزهء فقاهت است كه رابطه را محفوظ نگه داشته است . اگر يك اشخاصى آمدند در حوزه‌ها و پيشنهاد كردند كه فقه لازم نيست ، مثلًا به اين طول و تفصيل باشد و فلان ، و بياييم يك چيزهاى ديگر را هم چه بكنيم ، اينها اشتباه مىكنند يا مأمورند . فقه به همان قوّت اوليه‌اش بايد باقى باشد . حوزه‌هاى فقاهت ، هم فقاهت را داشتند و هم يك جمعى هم معقول و ساير علوم را تحصيل مىكردند . علماى اخلاق بودند در حوزه‌ها كه مردم را و علما را و اهل علم را دعوت به مسائل اخلاقى مىكردند . اهل معنويت و عرفان بودند كه اشخاصى را دعوت مىكردند به آن طور ، و كارهاى خودشان را انجام مىدادند . لكن فقاهت كه اساس است سر جاى خودش بود و بايد باشد . و مسجدها [ را ] بايد محكم آقايان بگيرند ،

--> ( 1 ) - حصون جمع حِصن : قلعه ، دژ ، پناهگاه ، جاى محكم و بلند .