هُنَا - اسم اشاره است براى مكان نزديك و تنبيه قبل از آن آيد مانند ( هَهُنا ) و به آخر آن كاف خطاب نيز در آيد مانند ( هُناكَ ) و همچنين لَام بُعد همراه كاف خطاب آيد مانند ( هُنَالِكَ ) هُنَّا - اسم اشاره است براى جاى نزديك ؛ « تَنَحَّ هَاهُنَا و هَاهُنَّا يا هَهُنَّا » : كمى دور شو . هَنَّا - مرادف ( هُنَّا ) است . هِنَّا - مرادف ( هُنَّا ) است . الهِنَاء - [ هنأ ] : قَطَران ، خوشهء خرما . الهَنَات - [ هنو ] : ؛ « في فلانٍ هناتٌ » : در فلانى نشانه هائى از شرّ موجود است . اين كلمه دربارهء خير و نيكى به كار برده نمىشود . الهَنَاة - ج هَنَوَات [ هنو ] : سختى و بلا . الهُنَانَة - [ هنّ ] : پيه درون چشم كه زير مردمك قرار دارد . هَنَأَ - - هَنْأً [ هنأ ] ه : به او غذا خورانيد ، - فلاناً : به او بخشش كرد ، او را يارى كرد ، - الإِبل : شتران را قطران ماليد ، ، - - هِنْأً و هَنْأً و هَنَاءً الطعامُ الرجُلَ و للرجُلِ : غذا بر آن مرد گوارا شد ، - - هَنْأً ه بالأَمر : به او ( لِيَهْنِئْكَ ) مباركباد گفت ، - هَنْئاً و هَنَاءَةً الطعامَ : غذا را نيكو آماده كرد . هَنِئَ - - هَنَاءً و هَنْأً به : خوشحال شد ، - الطَّعامَ : از خوردن غذا لذت برد ؛ « اكَلْنَا من هَذا الطَّعَام حتى هَنِئْنا مِنه » : اين غذا را خورديم تا سير شديم . هَنُؤَ - يَهْنُؤُ هَنَاءَةً و هَنَأَةً و هَنْأً : آن چيز بدون زحمت و مشقت آسان شد . هَنَّأَ - تَهْنِيئاً و تَهْنِئَةً [ هنأ ] ه بكذا : به او تبريك و شادباش گفت ، - ه : به او ( لِيَهْنِئْكَ ) مباركت باشد گفت . الهِنْء - [ هنأ ] : بخشش ، قطران ماليدن ، قطران ، پاسى از شب . الهَنَة - ( محذوفة اللام أي إنّ أَصلها هَنَوَةٌ ) [ هنو ] : مؤنث ( الهَن ) است ؛ ج هَنَات و هَنَوَات . هِنْدٌ - ج هُنُود و هِنْدات : از نامهاى زنان است ، - ج أهْنُد و اهْنَاد و هُنُود : اسم است براى شمارهء يكصد شتر يا بيشتر . الهِنْداز - [ هندز ] : اندازه و مقياس ؛ « اعطاه بلا هِنْداز » : بى اندازه به او بخشيد . الهِنْدَازَة - نام ذراع است كه با آن پارچه را ذرع كنند . الهِنْدَام - [ هند ] : قد و قامت موزون و معتدل . الهِنْدَب - [ هندب ] ( ن ) : مرادف ( الهِنْدَبَاء ) است . الهِنْدِبَاء - [ هندب ] ( ن ) : مرادف ( الهِنْدَبَاء ) است . الهِنْدَبَاء - [ هندب ] ( ن ) : گياه كاسنى ، - البَرِّيَّة : گونه اى كاسنى كه در پزشكى از آن استفاده نمايند . الهِنْدِبَاء - - [ هندب ] ( ن ) : مرادف ( الهِنْدَبَاء ) است . الهِنْدَبَاة - [ هندب ] ( ن ) : واحد ( الهِنْدَبَاء ) است . الهِنْدِبَاة - [ هندب ] ( ن ) : واحد ( الهِنْدِباء ) است . هَنْدَسَ - هَنْدَسَةً [ هندس ] مجاري القَنَوَات و الأَبنية و نحوها : مجراى آب و قناة و ساختمان و مانند آن را مهندسى كرد . الهِنْدِس - [ هندس ] من الرجال : مرد آزموده و با تجربه در كارها . الهَنْدَسَة - [ هندس ] : مص ، اين كلمه فارسى است و به معناى ( اندازه ) و قياس است ، علمى است كه دربارهء اندازه گيرى بحث مىشود . هَنْدَمَ - هَنْدَمَةً [ هندم ] الشيءَ : آن چيز را زيبا و استوار ساخت ، - العُودَ و غيرَه : چوب و جز آن را صاف و استوار نمود . الهُنْدُوَانِيّ - مرادف ( الهِنْدُوَانِيُّ ) است . الهِنْدُوَانِيّ - منسوب به كشور هند . الهُنْدُوس - ج هَنَادِسَة [ هندس ] : « هُنْدُوسُ الأَمرِ » : داناى به امر يا موضوع . الهِنْدِيّ - ج هُنُود : منسوب به كشور هند است ؛ « الهُنُود » : نام مردم اصلى امريكاست . الهِنْو - [ هنو ] : به معناى وقت و زمان است . الهُنُوف - خندهء بيش از لبخند . الهَنِيّ - [ هنأ ] : مرادف ( الهَنِيء ) است . الهُنَىّ - [ هنو ] اسم مصغر ( هَنُ ) است . الهَنِيء - [ هنأ ] : گوارا ، آنچه كه بدون زحمت بدست آيد ؛ « اكَلْتُه هَنِيئا مريئاً » : آن را بدون مشقت خوردم ؛ « هَنيئاً لَكَ » : نوش جانت باد . الهُنَيَّة - [ هنو ] : اسم مصغر ( هَنَة ) است . هُنَيْدَة - ج أَهْنُد و أَهْنَاد و هُنُود : اسم است براى يكصد شتر يا بيشتر . الهُنَيْهَة - [ هنو ] : اسم مصغر ( هَنَة ) است ؛ « مَكَثَ هُنَيْهَةً » : لحظه اى ماند . هَه - اسم صوت است براى تهديد و تذكر . هُوَ - ج هُمْ : ضمير منفصل مفرد مذكر غائب . مثناى آن ( هُمَا ) است . سكون هاء جايز است هر گاه بعد از واو يا فاء بيايد مانند « وَهْوَ ، فَهْو » و همچنين قبل از آن لام مىآيد مانند « انَّ هذا لَهْوَ الحقُّ » و گاهى هاء بعد از همزهء استفهام در شعر مىآيد . الهَوّ - [ هوّ ] : جهت و جانب ، كرانه ، دريچه . هَوَى - - هُوِيّاً [ هوي ] تِ العُقابُ : عقاب بر شكار و جز آن فرود آمد ، - تْ يدي له : دستم بر او دراز و بلند شد ، - تِ الريحُ : باد وزيد ، - تِ النّاقةُ بِرَاكِبها : ماده شتر سوار خود را با شتاب برد ، - فى السّير : رفت ، - فى الأرض : در زمين به سير پرداخت ، - الرّجُلُ : آن مرد مُرد ، ، - تِ الطَّعنةُ : زخم نيزه دهانه باز كرد ، - هُوَّةً الجبلَ : از كوه بالا رفت ، - هَويّاً و هُوِيّاً و هَوَياناً الشيءُ : آن چيز از بالا به زير افتاد ، - تِ الأم : مادر مرد يا فرزند مرده شد . الهَوَى - [ هوي ] : مص ، - ج أَهْوَاء : عشق و محبت چه در امر خير و چه در شر ، خواهش نفس و ميل به لذت و شهوت ؛ « يتَصرَّفُ على هَوَاه » : هر چه كه بخواهد انجام مىدهد ، آنكه شهوتران چه از راه نيكو و چه از راه بد باشد . و بيشتر بر راه بد اطلاق مىشود . الهَوَاء - ج أَهْوِيَة [ هوي ] : هوا ، فضا ، هر چيز