فؤاد افرام البستانى ( مترجم : مهيار )

306

فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى )

الجِنْدَب - ج جَنَادِب ( ح ) : مترادف ( الجُنْدُب ) است . جَنْدَرَ - جَنْدَرَةً الكتابَ : نوشتهء پاك شدهء كتاب را با قلم باز نويسى كرد . الجَنْدُرْمة - ژاندارمرى ، نام ديگر آن ( الدَّرَك ) است . اين واژه ايتاليائى است . جَنْدَلَ - جَنْدَلَةً هُ : او را بر زمين افكند . الجَنْدَل - ج جَنَادِل : صخرهء بزرگ . الجَنْدَلة - واحد ( الجَندَل ) است . الجُنْدِيّ - سرباز ، - المَجْهُول : سرباز گمنام . الجُنْدِيَّة - خدمت سربازى يا خدمت زير پرچم ؛ « الجيش » : ارتش . جَنَّزَ - تَجْنِيزاً المَيْتَ : مُرده را تشييع كرد ، بر مُرده نماز خواند . الجِنْزَار - تحريف زِنْجار : زنگ خوردگى كه بر روى مِس معمولًا پديد آيد . اين واژه فارسى است . الجِنْزِير - تحريف زِنْجِير : زنجير . اين واژه فارسى است ، نام ديگر آن ( السلسلة ) است . جَنَّسَ - تَجْنِيساً هُ بجنسيّة بلدٍ من البلدان : به او شناسنامهء كشورى را اعطا كرد و تابع آن كشور شد . الجِنْس - ج أَجْنَاس : اين واژه مفهوم عمومى دارد كه بر افراد و انواع مختلف دلالت كند مانند جنس حيوانيّت در انسان و در اسب ، هر رسته يا تيره از جنسى مانند جنس سگ كه از تيرهء حيوان است ، جنس بر عائله و ايل و خانواده و مَردم و مردم يك كشور اطلاق مىشود ؛ « أَبْناءُ جنْسِنا » : افراد ايل و خانوادهء ما ؛ « الجِنسُ اللَّطيف » : زنان ؛ « الجنسُ الخَشِن » : مَردان . الجِنْسِيَّة - شناسنامه كه مُعَرِّف شخص و هويّت و تابعيّت او مىباشد . الجَنْطِيان - ( ن ) : گياهى است داراى شكوفه از تيرهء ( جنتيانيات ) كه در مناطق كوهستانى مىرويد . اين گياه و شكوفه‌هاى زيباى آن در ساختن مشروبات الكلى كه به همين نام معروف است به كار برده مىشود . جَنَفَ - - جُنُوفاً عن الطريق : از راه برگشت ، - في وصيَّتهِ : از وصيت خود برگشت و ستم كرد ، - عليه : به او ستم كرد و از حق وى كم نمود . جَنِفَ - - جَنَفاً عن الطريق و في وصيَّتهِ : مترادف ( جَنَفَ ) است . الجَنَفَ - ستم كردن و منحرف شدن از راه حق و عدالت . الجَنِف - ستمگر و عُدُول كننده از راه حق . الجِنْفَيْص - گونه‌اى پارچهء درشت بافت . اين واژه مُعَرَّب ( كنيفوس ) است و يونانى مىباشد . جَنَقَ - - جَنْقاً الحجرَ : با منجنيق بر او سنگ پرتاب كرد . جَنَّقَ - تَجْنِيقاً الحجرَ : با منجنيق بر او سنگ پرتاب كرد . الجُنْك - ج جُنُوك ( مو ) : گونه‌اى ساز است كه همان ( طنبور ) مىباشد . اين واژه فارسى است . الجَنْك - جنگ ، پيكار . اين واژه فارسى است و در زبان متداول رايج است . جَنَّنَ - تَجْنِيناً [ جنّ ] هُ : او را ديوانه كرد . الجُنُن - [ جنّ ] : ديوانگى يا از بين رفتن خِرَد . الجَنَن - ج أَجْنَان [ جنّ ] : گور ، مُرده ، كَفن . الجَنُوب - ج جَنَائِب : جنوب كه نقطهء مقابل شمال است و بر آن نيز ( القِبْلَة ) اطلاق مىشود ، باد جنوب . الجُنُون - [ جنّ ] : ديوانگى و از بين رفتن خِرَد ، - المُطْبِق : ديوانگى كامل . الجَنِيّ - [ جني ] من التمر : خُرماى تازه كه چيده شود . الجِنِّيّ - [ جنّ ] : واحد ( الجِنّ ) به معناى جنّي مىباشد . الجَنِيب - فرمانبردار ، - مِنَ البَعير : شترى كه آن را ساربان با خود راه بَرَد ؛ « فَرَسٌ جَنيب » : اسب يدك . الجَنِيبَة - ستورى كه با خود آن را راه برند . الجَنِيَّة - [ جني ] : گناه . الجِنِّيَّة - [ جنّ ] : مؤنث ( الجنّ ) است . الجَنِين - ج أَجِنَّة و أَجْنُن [ جنّ ] : آنچه كه از هر چيزى پوشيده باشد ، جنين تا زمانى كه در رَحِم باشد ، قبر ، مُرده در گور . الجُنَيْنَة - ج جُنَيْنَات : تصغير ( الجَنَّة ) است ، باغ ميوه و گلها . الجَهَاد - ج جُهُد : زمين سخت كه در آن گياه نرويد . الجِهَاد - مص ، جنگ در راه دين و خدا . الجُهَادَى - منتهاى كوشش ؛ « جُهَادَاك ، أن تفعَلَ كذا » : منتهاى كوشش تو آن است كه اين كار را بكنى . اين واژه مرفوع است بنا بر ابتداء و جملهء مؤَوَّل به مصدر كه بعد از آنست خبر آن مىباشد . الجِهَار - آشكار ، « لقيتهُ جِهَاراً » : او را بطور آشكار ديدم . الجَهَارَة - اندام موزون و قيافه‌اى زيبا . الجَهَاز - ج أَجْهِزة و أَجْهِزَات للبيت أو للمسافر أو للعروس : جهاز خانه يا مسافر يا عروس ، - مِنْ جسمِ الإنسان : هر دستگاهى كه در بدن انسان وجود دارد كه عمل معينى انجام دهد مانند ( جهاز التَّنَفُّس ) : دستگاه تنفس و غيره . ابزارهاى مختلف تشكيل شده باشد ، - اللَّاقِط : ابزارى كه با آن اخبار تلگرافى را گيرند ، - الباعِث أَو المُرسِلِ : فرستندهء امواج و اخبار تلگرافى ، - لِلْبَيت أَو للمُسَافر أَو لِلْعَرُوس : آنچه كه مورد نياز خانه يا مسافر يا عروس باشد ، - مِن جسمِ الإنسان : جهازهاى مختلف در بدن است كه عمل خاصى را انجام مىدهند مانند جهاز تنفس و جهاز هاضمه ؛ « الجَهازُ السّريّ » : دستگاه مَحرمانه . الجَهَام - ابرى كه باران ندارد . الجِهْبِذ - ج جَهَابِذة : مَرد عارف و دانشمند ، آنكه خوب را از بد تشخيص دهد . اين واژه فارسى است . الجَهْبَر - ( ح ) : شير ماده يا مؤنث ( الأَسَدْ ) است .