مىكنيم كه فشار و اختناق ، وسيلهء پيشرفت نيست . [ قيام كنونى در ايران با جنبشهاى چپ و چپ افراطى رابطه دارد يا نه ؟ ] - ما هميشه از اتحاد با اين احزاب سر باز زده‌ايم ، ولى در واقع امروزه تمام مخالفين ايرانى تحت لواى مذهب و به نام بيان درست و صحيح اسلام سازمان يافته و تظاهر مىكنند . دليل آن هم روشن است : گروههاى چپى يا كمونيست تقريباً از بين رفته‌اند . آنها نمىتوانند در نهضت مردمىاى كه در جريان است هيچ وزنه‌اى داشته باشند ، ولى طبيعتاً براى گول زدن افكار عمومى بخصوص در خارج ايران ، رژيم سعى مىكند چنين تبليغ كند و به همهء كسانى كه عليه ديكتاتورى شاه مبارزه مىكنند ، نسبت ماركسيستى بدهد . [ ولى على رغم مقاصدشان ماركسيستها از عنوان مذهب براى مبارزه عليه رژيم شاه استفاده مىكنند . آيا مذهبيها كم كم به وسيلهء احزاب چپ افراطى عقب زده مىشوند ، و اين احزاب ، سازماندهى اعتصابات و تظاهرات را در دست مىگيرند و آن را در جهتى كه مىخواهند هدايت مىكنند ؟ ] - به تظاهرات بزرگ اخير نگاه كنيد . افراد مذهبى يك ميليون نفر را به حركت درآوردند و در تمام موارد و در همه جا شعار مذهب را مىدادند ، همان مذهبى كه همواره آنها را متشكل كرده و سازمان مىداد و حتى يك بار هم شعارهاى چپ و افراطى ديده و شنيده نشد . [ در مراحل اوليه ، مبارزه عليه رژيم شاه ، صورت نسبتاً مسالمت‌آميز اعتصاب و تظاهرات داشته است . . . و عليه ارتش و پليس نه اسلحه و نه سنگربندى وجود داشته است . آيا شما فكر مىكنيد هنوز زمان آن است و آيا طور ديگرى نمىشود عمل كرد و مثلًا به مبارزهء مسلحانه رو آورد ؟ ] - حتى پس از روز جمعه در تهران كه آن همه كشتار به جاى گذاشت ، « 1 » ما همان شكل مبارزه را حفظ كرديم . همانطور كه دنيا مىداند ، پيام ما به وسيلهء سركوبى كه با آن برخورد كرد درهم شكسته نشده است و اين قيام با همان روش ادامه دارد . ولى از من

--> ( 1 ) - كشتار روز 17 شهريور 57 در ميدان ژاله ( شهدا ) تهران .