و در حديث است كه صوم اين سه روز معادل با صوم دهر است « 1 » . و تعليل فرموده‌اند در بعضى روايات « 2 » به آيهء شريفهء مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها « 3 » . و اما آنچه در بعضى روايات « 4 » وارد است كه در ترتيبْ مخالف با اين روايات است محمول است به مراتب فضل . و فرضاً كه معارض باشند ، از جهات كثيره رجحان با اين اخبار است . بلكه توان گفت كه معارضهء بين آنها معارضهء نصّ و ظاهر ، يا اظهر و ظاهر است . و اما مرسلهء صدوق كه مىفرمايد : « در صورتى كه در عشر آخر دو پنجشنبه باشد ، اوّلى را روزه بگير ، زيرا كه شايد دومى را ملاقات نكنى » « 5 » . منافات با اين اخبار ندارد ، زيرا كه ظاهر آن است كه براى رسيدن به فضل عاجل است براى خوف عدم توفيق ، به موت يا غير آن ؛ چنانچه در حكمت جعل « عَتَمه » نيز همين‌طور وارد است « 6 » . پس ، اين روايت خود از روايات دالهء بر مقصود است ؛ يعنى بر افضليت پنجشنبه آخر ؛ نه اخبار معارضه . و ظاهر اين است كه اگر پنجشنبهء اوّل را روزه گرفت و به پنجشنبه آخر نيز رسيد ، افضل آن است كه آن فضيلت را ادراك كند ؛ و روزهء اوّل مجزى از آن نباشد . و آنچه محقق جليل فيض و محدّث عالىالشأن ، صاحب حدائق « 7 » - عليهما الرّحمة -

--> ( 1 ) - وسائل الشيعة ، ج 10 ، ص 417 ، « كتاب الصوم » ، « أبواب الصوم المندوب » ، باب 7 ، حديث 5 ، 8 ، 12 ، 15 و 22 . ( 2 ) - وسائل الشيعة ، ج 10 ، ص 419 ، « كتاب الصوم » ، « أبواب الصوم المندوب » ، باب 7 ، حديث 8 ، 19 و 30 . ( 3 ) - « هر كس كارى نيكو بياورد او را ده برابر آن پاداش خواهد بود » . ( الأنعام ( 6 ) : 160 ) ( 4 ) - ر . ك : وسائل الشيعة ، ج 10 ، ص 425 ، « كتاب الصوم » ، « أبواب الصوم المندوب » ، باب 7 ، حديث 21 و 23 ، وص 429 ، باب 8 ، حديث 1 و 2 . ( 5 ) - وسائل الشيعة ، ج 10 ، ص 417 ، « كتاب الصوم » ، « أبواب الصوم المندوب » ، باب 7 ، حديث 4 . ( 6 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 96 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 29 ، حديث 7 و 8 . ( 7 ) - مراد شيخ يوسف بن احمد بن ابراهيم بحرانى ( 1186 - 1107 ) فقيه بزرگ و عالم ربانى از خاندان آل‌عصفور است . در كربلا به سر مىبرد و رياست حوزه آن‌جا به مدت بيست سال بر عهدهء وى بود . بزرگانى مانند ميرزاى قمى ، سيد مهدى بحرالعلوم ، سيد ميرزا مهدى شهرستانى و ملّامحمّد مهدى نراقى از محضر وى بهره‌مند گرديدند . آثار او در فقه بسيار است . مشهورترين آن الحدائق الناضرة في أحكام العترة الطاهرة است كه در عداد مهمترين آثار فقه استدلالى است .