روايات است كه كسى كه آن را بجا آورد و مرد ، مرده است در صورتى كه وَتْر را بجا آورده است « 1 » . پس ، در حقيقت اين دو ركعتْ نماز وتر است كه براى خوف حادثهء موت پيش از وقت خود بايد بجا آورد ؛ ولى وقتى وقت وتر رسيد ، اين كفايت از آن نكند . و در بعضى روايات است كه اين دو ركعت جزء نمازهاى پنجاه‌گانه نبود ، آن را زياد نمودند براى تكميل عدد ، و دو مقابل شدن نافله از فريضه « 2 » . و اين احاديث با هم اختلاف مدلول ندارند ؛ بلكه ممكن است افضل چيزى كه سنت بر آن جارى است پنجاه ركعت باشد ، و اين دو ركعت سنت غير مؤكّده باشد و براى احتياط حادثهء موت و تتميم عدد جعل شده باشد . در هر صورت ، از براى نوافل يوميه فضيلت بسيار است . بلكه در بعض روايات ترك آن را معصيت شمرده « 3 » ؛ و در بعض ديگر در اين مقام فرموده : خداوند عذاب مىكند بر ترك سنت « 4 » . و در بعضى روايات تعبير به وجوب فرموده « 5 » . و اين از براى تأكيد در اتيان آنهاست و زجر از ترك آنها . و سزاوار اين است كه انسان حتىالامكان آنها را ترك نكند ، زيرا كه به حسب روايات شريفه نكتهء جعل آنها براى اتمام فرائض و قبولى آنهاست « 6 » . و در بعضى روايات مىفرمايد : « شيعيان ما [ اهل ] پنجاه و يك ركعت نماز هستند » « 7 » . و از آن حديث ظاهر مىشود كه اصحابِ اتيان آن هستند نه عقيده به آن ،

--> ( 1 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 96 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 29 ، حديث 7 و 8 . ( 2 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 95 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 29 ، حديث 3 . ( 3 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 59 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 14 ، حديث 1 . ( 4 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 47 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 13 ، حديث 6 . ( 5 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 53 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 13 ، حديث 21 ، و ص 104 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 33 ، حديث 4 . ( 6 ) - وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 71 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 17 ، حديث 2 ، 3 ، 4 ، 8 ، 10 ، 11 و 12 . ( 7 ) - عن أبي بصير قالَ : قالَ الصَّادِقُ عليه السلام : « شِيعَتُنَا أَهْلُ الْوَرَعِ وَالاجْتِهَادِ ، وَأَهْلُ الْوَفَاءِ وَالأَمَانَةِ ، وَأَهْلُ الزُّهْدِوَالْعِبَادَةِ ، أَصْحَابُ الإحْدَى وَخَمْسِينَ رَكْعَةً فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ ، الْقَائِمُونَ بِاللَّيْلِ ، الصَّائِمُونَ بِالنَّهَارِ ، يُزَكُّونَ أَمْوَالَهُمْ وَيَحُجُّونَ الْبَيْتَ وَيَجْتَنِبُونَ كُلَّ مُحَرَّمٍ » ؛ « امام صادق عليه السلام به نقل از ابوبصير فرمودند : شيعيان ما اهل پرهيزگارى و كوشش در عبادت و وفا و امانتدارى و زهد و عبادت‌اند ؛ در شبانه روز پنجاه و يك ركعت نماز مىگزارند ، شب بيدارند و روز را به روزه مىگذرانند ، زكات مال‌هايشان را مىپردازند و به زيارت خانهء خدا مىروند و از هر حرامى دورى مىكنند » . ( وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 57 ، « كتاب الصلاة » ، « أبواب أعداد الفرائض ونوافلها » ، باب 13 ، حديث 26 )