السيد الخميني

310

شرح چهل حديث ( اربعين حديث ) ( موسوعة الإمام الخميني 46 ) ( فارسى )

اى عزيز ، راه حق سهل است و آسان ، ولى قدرى توجه مىخواهد . اقدام بايد كرد . با تسويف و تأخير امر را گذراندن و بار گناهان را هر روز زياد كردن كار را سخت مىكند ؛ ولى اقدام در امر و عزم بر اصلاح امر و نفسْ راه را نزديك و كار را سهل مىكند . تو تجربه كن و چندى اقدام كن ، اگر نتيجه گرفتى ، صحت مطلب بر تو ثابت مىشود ؛ والّا راه فساد باز است و دست گنهكار تو دراز . و اما آن دو امر ديگر كه جناب امير المؤمنين - عليه السلام - فرموده است از شرايط كمال توبه و توبهء كامله است ؛ نه آن‌كه توبه بدون آنها تحقق پيدا نمىكند يا قبول نمىشود ، بلكه توبه بدون آنها كامل نيست . بدان‌كه از براى هر يك از منازل سالكان مراتبى است كه به حسب حالات قلوب آنها فرق مىكند . شخص تائب اگر بخواهد به مرتبهء كمال آن نائل شود ، بايد تدارك تروك را كه كرد - يعنى آنچه را كه ترك كرده بود تدارك كرد - تدارك حظوظ را نيز بكند . يعنى حظوظ نفسانيه‌اى كه در ايام معاصى براى او حاصل شده بود بايد تدارك كند . و آن به اين نحو صورت پذيرد كه آثار جسميه و روحيه كه در مملكت او حاصل شده بود از معاصى ، در صدد برآيد كه از آن به‌كلى حك نمايد تا نفس به صقالت اوليه و روحانيت فطريهء خود عود كند و تصفيهء كامله از براى او حاصل آيد ؛ چنانچه دانستى كه از براى هر معصيتى و هر لذتى در روح اثرى حاصل آيد ؛ چنانچه در جسم نيز قوّتى حاصل شود از بعضى از آنها . پس شخص تائب بايد مردانه قيام كند و آن آثار را به‌كلى قلع كند ؛ و رياضات جسميه و روحيه به خود دهد تا تبعات و آثار آن به‌كلى مرتفع شود . همان‌طور كه حضرت مولى دستور داده است . پس به واسطهء رياضات جسميه و امساك از مقوّيات و مفرّحات و گرفتن روزهء مستحبى و يا واجبى ، اگر به عهدهء اوست ، گوشت حاصل از معاصى يا در ايام معاصى را ذوب كند . و به واسطهء رياضات روحيه و عبادات و مناسك ، حظوظ طبيعت را تدارك كند ؛ زيرا كه در ذائقهء روح صورت لذات طبيعيه موجود است ، و تا آن صورت‌ها متحقق است ، نفس متمايل به آنها و قلب عاشق به آنهاست ، و بيم آن است كه خداى نخواسته باز نفس سركشى كند و عنان را از دست بگيرد . پس بر سالك راه آخرت و تائب از