فقال : فالقنى فى البيت فلقيه فسأله عن الاسلام و الايمان ما الفرق بينهما ؟ فقال : الاسلام هو الظاهر الذي عليه الناس شهادة ان لا إله الا اللّه وحده لا شريك له و أنّ محمداً عبده و رسوله و اقام الصلاة و ايتاء الزكاة و حجّ البيت و صيام شهر رمضان فهذا الاسلام و قال : الايمان معرفة هذا الامر ( ولايت ) مع هذا فان أقرّ بها ( اسلام ) و لم يعرف هذا الامر ( ولايت ) كان مسلماً و كان ضالًا . « 1 » اين روايت با صراحت مىگويد كه مخالفين مسلمان هستند ، پس احكام اسلام ( مناكح ، مذابح ، طهارت ) بر آنها جارى است . * عن قاسم الصيرفى شريك المفضل ( سند روايت مشكل دارد ) قال : سمعت أبا عبد اللّه عليه السلام يقول : الاسلام يحقن به الدم و تؤدّى به الامانة و تستحل به الفروج و الثواب على الايمان . « 2 » مگر امانت را به غير مسلمانان نبايد برگرداند كه حضرت مىفرمايد « تؤدّى به الامانة » ؟ احتمال دارد نوعى تأكيد باشد چون امانت در مورد همه بايد ادا شود ولى در مورد مسلمان حتماً بايد رعايت شود . * . . . عن سماعة ( سند معتبر است ) عن الصادق عليه السلام قال : قلت لأبي عبد اللّه عليه السلام : أخبرنى عن الاسلام و الايمان أ هما مختلفان ؟ فقال : انّ الايمان يشارك الاسلام و الاسلام لا يشارك الايمان ( ايمان شريك اسلام است ولى اسلام هميشه شريك ايمان نيست يعنى بين اين دو عموم و خصوص مطلق است مثال جالبى در اين باب آورده شده به اين بيان كه ايمان مانند كعبه و اسلام مانند مسجد الحرام است ، پس كسى كه وارد كعبه شده حتماً وارد مسجد الحرام شده است ولى كسى كه داخل در مسجد الحرام شده حتماً داخل در كعبه نيست ) فقلت فصفهما لى فقال : الاسلام شهادة أن لا إله الّا اللّه و التصديق برسول اللّه صلى الله عليه و آله به ( شهادتين ) حُقنت الدماء ( خون محفوظ است ) و عليه جرت المناكح و المواريث و على ظاهره ( اسلام ) جماعة الناس ( مخالفين ظاهر اسلام را دارند پس نمىتوان گفت نجس هستند ) و الايمان الهدى و ما يثبت فى القلوب من صفة الاسلام و ما ظهر من العمل به . . . . « 3 » نكته : بين اسلام و ايمان دو گونه فرق گذاشته شده : 1 - اسلام شهادتين و ايمان ولايت است . 2 - اسلام شهادتين و ايمان آن چيزى است كه در دل نهفته و آثار آن در عمل آشكار مىشود به عبارت ديگر اسلام شهادتين زبانى است ولى ايمان در دل است و آثار آن در اعضا و جوارح ظاهر مىشود . براى ما تفاوت ندارد و هر دو صحيح است و مهم اين است كه كسى كه شهادتين بگويد مسلمان و طاهر است . * حمران بن اعين عن ابى جعفر عليه السلام قال : سمعته يقول : الايمان ما استقرّ فى القلب و افضى ( مىكشاند ) به الى اللّه عزّ و جلّ و صدقه العمل بالطاعة للّه و التسليم لامره و اسلام ما ظهر من قول أو فعل و هو الذي عليه جماعة الناس من الفِرَق كلّها ( پس تمام فرق مسلمين را شامل است ) و به حُقنت الدماء و عليه جرت المواريث و جاز النكاح ( مطلق است چه زن بدهى و چه زن بگيرى هر دو را شامل است ) . . . . « 4 » اين باب بيش از چهار حديث دارد ولى اين چهار حديث از بقيّه روشن‌تر است . 3 - روايات كتاب الطهارة : رواياتى كه در كتاب الطهارة آمده و از آنها حجّيت بر طهارت به واسطهء سه چيز استفاده مىشود : 1 - يد مسلم : مخالف اگر معاند نباشد پاك است . 2 - سوق مسلمين : هرچه در سوق مسلمين باشد پاك است و اگر ذبيحه هم باشد ذبح اسلامى است در حالى كه غالب سوق مسلمين از مخالفين بودند حتّى اگر در سوق مسلمين غير مسلمين هم باشند و نشناسيم چون غلبه با مسلمين است ، پاك هستند و احكام اسلام جارى است . 3 - بلاد مسلمين : اگر در بلاد اسلام چيزى ديده شود كه در سوق هم نيست پاك است . مثال روايت اين است كه سائل از امام پرسيد اگر در جاده‌اى سفرهء غذايى پيدا كرديم چه كنيم ؟ حضرت فرمود قيمت كنيد و بخوريد چون اگر بماند فاسد مىشود و اگر صاحب آن پيدا شد پولش را بدهيد ، راوى عرض مىكند كه نمىدانيم سفره براى شخص مسلمان است يا مجوس حضرت مىفرمايد چون نمىدانيد بخوريد پس بلاد مسلمانان هم علاوه بر سوق و يد مسلم حجّت است . * . . . عن اسحاق بن عمار عن العبد الصالح ( امام كاظم عليه السلام ) انّه قال : لا بأس بالصلاة فى الفراء اليمانى ( دو گونه تلفظ مىشود : فَراء

--> ( 1 ) اصول كافى ، ج 2 ، ص 24 . ( 2 ) اصول كافى ، ج 2 ، ص 24 . ( 3 ) اصول كافى ، ج 2 ، ص 25 . ( 4 ) اصول كافى ، ج 2 ، ص 26 .