الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
69
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )
اضافه بر اين خدمت كردن به گروههايى كه پيش از اين اشاره شد به جهت خدماتى كه در مقابل انجام مىدهند آسانتر است ؛ اما گروه نيازمندان بايد به آنها خدمت شود بىآنكه انتظار خدمتى از سوى آنها باشد و اين بر سنگينى كار مىافزايد . افزون بر اينها بسيارى از محرومان بر اثر فشار زندگى عصبانى و ناراحتند و تعبيرات تند و خشن و ناگوارى بر زبان مىرانند كه تحمل آنها كار آسانى نيست . روى اين جهات سه گانه امام هشدار مىدهد كه اداى حق اين گروه بر زمامداران كار سنگينى است . جملهء « وَالْحَقُّ كُلُّهُ ثَقِيلٌ » اشاره به اين است كه اداى حقوق تنها در اين مورد سنگين نيست ؛ در همه جا سنگين است ، زيرا غالباً بر خلاف خواستهء نفس است و انسانها به طور طبيعى به هنگام مزاحمت حقوق با يكديگر جانب خويش را ترجيح مىدهند . امام در ادامهء اين سخن راه آسان شدن اين امر سخت و سنگين را در چند جملهء كوتاه و پرمعنا بيان مىكند . مىفرمايد : « گاه خداوند تحمل حق را بر اقوامى سبك مىسازد ؛ اقوامى كه طالب عاقبت نيك اند و خويش را به استقامت و شكيبايى عادت داده و به صدق وعدههاى الهى اطمينان دارند » ؛ ( وَقَدْ يُخَفِّفُهُ اللَّهُ عَلَى أَقْوَامٍ طَلَبُوا الْعَاقِبَةَ فَصَبَّرُوا أَنْفُسَهُمْ وَوَثِقُوا بِصِدْقِ مَوْعُودِ اللَّهِ لَهُمْ ) . جملهء « طَلَبُوا الْعَاقِبَةَ » اشاره به افراد دورانديش ، عاقبتنگر و طالب حسن عاقبت است . قرآن مجيد نيز مىفرمايد : « « وَالعاقِبَةُ لِلمتقين » ؛ عاقبت نيك براى پرهيزكاران است » . « 1 » جملهء « صَبَّرُوا أَنْفُسَهُمْ » اشاره به اين است كه خود را به استقامت و شكيبايى وادار مىكنند تا عادت و حالت آنها شود و جملهء « وَوَثِقُوا بِصِدْقِ مَوْعُودِ اللَّهِ لَهُمْ » اشاره به ايمان قوى آنها به معاد و وعدههاى الهى در حق نيكوكاران است .
--> ( 1 ) . قصص ، آيهء 83