دربارهء آنها انجام نده » اين سخن را گفت سپس فرمود : « خَلِّ سَبِيلَ الرَّاحِلَةِ ؛ دست از مركب بردار و آن را به حال خود واگذار ( اشاره به اينكه تمام درخواست تو در اين جمله است و بس ) » . « 1 » سپس در چهارمين اندرز مىفرمايد : « نفس خويش را در راه انجام آنچه خدا بر تو واجب كرده است به اميد ثوابش و ترس از كيفرش تسليم و خاضع كن » ؛ ( وَابْتَذِلْ « 2 » نَفْسَكَ فِيمَا افْتَرَضَ اللَّهُ عَلَيْكَ ، رَاجِياً ثَوَابَهُ ، وَمُتَخَوِّفاً عِقَابَهُ ) . اشاره به اينكه اگر مىخواهى از پاداش‌هاى الهى در دنيا و آخرت بهره‌مند شوى و از كيفرهايش در دو سرا در امان باشى ، در انجام واجباتى كه بر تو به عنوان يك والى است كاملًا كوشا باش و غرور مقام ، تو را از تسليم و تواضع باز ندارد . آن‌گاه در بخش دوم اين نامه او را به چهار امر ديگر توصيه مىكند و از باب مقدّمه مىفرمايد : « بدان كه دنيا سراى آزمايش است » ؛ ( وَاعْلَمْ أَنَّ الدُّنْيَا دَارُ بَلِيَّةٍ ) . اين حقيقت در آيات متعددى از قرآن و روايات بسيارى با ذكر مثال‌هاى مختلف بيان شده است تا كسى اشتباه نكند كه اين دنيا هدف نهايى و سراى عيش و عشرت است و همگان بدانند مزرعه‌اى است براى كشت آخرت و گذرگاهى براى رفتن به سوى آن و ميدان تمرينى براى مسابقاتى كه در پيش روى است و بازار تجارتى است براى اندوختن جهت سراى آخرت كه اعمال خود و رفتار خود را بر اساس آن تنظيم و اصلاح كند . سپس در اوّلين نصيحت ، به او هشدار مىدهد كه « هر كس ساعتى در اين دنيا بيكار بماند ( و عمل نيكى براى آخرت انجام ندهد ) اين ساعتِ فراغت و بيكارى

--> ( 1 ) . كافى ، ج 2 ، ص 146 ، ح 10 ( 2 ) . « ابتَذِلْ » از ريشهء « بذل » به معناى بخشش گرفته شده ؛ ولى هنگامى كه به باب افتعال مىرود : « ابتذال » معناى ديگرى به خود مىگيرد و به معناى بىارزش ساختن و كهنه كردن و گاه به معناى خضوع و تواضع و تسليم نمودن مىآيد كه در جملهء بالا به همين معناست