الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
502
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )
ديگر مىگيرد ) پوشندهاى است برهنه كننده ( كه امروز لباس قدرت و سلامت را بر تن اهلش مىپوشاند و فردا بيرون مىآورد ) آرامش و راحتى آن بىدوام ، سختيهايش بىسرانجام و بلاهايش مدام است » ؛ ( فإنّها غدّارة غرّارة خدوع ، معطية منوع ، ملبسة نزوع « 1 » ، لا يدوم رخاؤها ، و لا ينقضي عناؤها ، و لا يركد « 2 » بلاؤها ) . واژههاى « غدّاره » و « غراره » و « خدوع » هرچند از نظر معنا به هم نزديك است و به معناى فريب و نيرنگ تفسير مىشود ؛ ولى در حقيقت تفاوت دقيقى با هم دارند : « غدّار » از ريشهء « غدر » به معناى پيمان شكنى و « غرّار » از ريشهء « غرور » به معناى فريبندگى و « خدوع » از ريشهء « خدعه » به معناى حيلهگرى است و مىدانيم اين سه با هم تفاوتهايى دارند ؛ هر چند غالبا لازم و ملزوم يكديگراند . آرى ! دنيا به كسى وفا نمىكند و زرق و برقش بسيارى از مردم را مىفريبد و صحنههاى مختلفش نيرنگ و خدعهگرى است . تعبير به « معطية منوع » به يك صفت بر مىگردد ؛ يعنى هنوز چيزى را به انسان نداده بازپس مىگيرد ؛ دوران جوانى نگذشته ، پيرى مىرسد و دوران سلامت به جايى نرسيده ، علامت انواع بيماريها ظاهر مىشود . بعضى از شارحان اين دو صفت را جداگانه دانسته و گفتهاند : دنيا عطا كنندهء اشياى بىارزش و منع كنندهء امور باارزش است . نه عطايش ارزشى دارد و نه منعش قابل تحمّل است . در مورد تعبير « ملبسة نزوع » نيز همين دو تفسير قابل ذكر است : نخست اينكه يك وصف بيشتر است و مفهوم آن اين است كه دنيا يا يك لباس زيبايى از قدرت و عظمت در تن انسان مىكند و با فاصلهء كمى با دست ديگر آن را بر
--> ( 1 ) . « نزوع » يعنى بر كننده از ريشهء « نزع » بر وزن « نذر » به معناى كندن و جدا ساختن است . ( 2 ) . « لا يركد » از ريشهء « ركود » به معناى بىحركت و آرام بودن گرفته شده است .