الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

446

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

ديگر اينكه آثار آنها بسيار ماندگارتر بود . اشاره به اينكه خانه‌ها و قصرها و ساير كارهاى عمرانى آنها به قدرى قوى و محكم بود كه ساليان دراز برقرار مىماند . ولى عاقبت كارشان به كجا انجاميد ، فريادها و غوغاها خاموش شد و سكوتى غم‌انگيز جاى آن را گرفت . بدنهاى بىجان آنها در زير خاك پوسيده و استخوانهايشان تبديل به خاك شد و حتّى آثار آنها بر چيده شد . جملهء « و رياحهم راكدة » با توجّه به اينكه « رياح » جمع « ريح » و ريح در اينجا به معناى « روح » و قوت است مفهوم ركود آن اين است كه به كلّى از كار افتادند و بعضى از آن را به معناى فرونشستن باد غرور تفسير كرده‌اند . اين احتمال نيز وجود دارد كه منظور از رياح بادهايى باشد كه بر پرچمهاى قدرتمندان و شاهان مىخورد . ضرب المثل معروفى است كه مىگويند : « فلان شخص هنوز باد به پرچمش مىخورد » يعنى هنوز بر سر قوّت و قدرت است ؛ ولى هنگامى كه قدرت از بين برود پرچم سقوط مىكند و ديگر بادى به پرچم نمىخورد . سپس امام عليه السّلام به اين نكتهء قابل توجّه اشاره مىفرمايد كه بعد از كاخ نشين بودن و زندگى پر زرق و برق دنيا به چه روزى گرفتار شدند : « سرانجام قصرهاى بلند و محكم ( و بساط عيش‌ونوش و تختهاى زينتى و ) پشتيهاى نرم و راحت را به تخته سنگهاى لحد گورستان و قبور به هم چسبيده و لحدهاى چيده شده مبدّل ساختند » ؛ ( فاستبدلوا بالقصور المشيّدة « 1 » ، و الّنمارق « 2 » الممهّدة ، الصّخور و

--> ( 1 ) . « مشيّده » از ريشهء « شيد » بر وزن « صيد » به معناى مرتفع ساختن است و « شيد » بر وزن « بيد » به معناى گچ و مانند آن است كه براى استحكام و زيبايى بنا روى آن مىمالند ، بنابراين « اصول مشيدة » ( با تشديد ياء ) به معناى بناهاى مرتفع و محكم است و « مشيد » ( بر وزن فقير ) نيز به معناى بنايى است كه گچ كارى و زيبا و محكم شده است و در قرآن مجيد ، سورهء حج ، آيهء 45 مىخوانيم : « وَ بِئْرٍ مُعَطَّلَةٍ وَ قَصْرٍ مَشِيدٍ » ( 2 ) . « نمارق » جمع « نمرقه » بر وزن « سنبله » به معناى متّكاى كوچكى است كه بر آن تكيه مىكنند و در فارسى به آن « پشتى » مىگويند .