اين درست به آن مىماند كه طبيب دلسوز و مهربانى به بيمار خود دستورات لازم را به طور رايگان دهد و حتى داروها را در اختيار او بگذارد و بيمار به آن دستورها عمل كند و از شرّ بيمارى رهايى يابد . آيا اگر اين بيمار نزد طبيب برود و از مطالبهء اجر و پاداشى بر اطاعت امر وى كند همگان تعجب نمىكنند و بر كار او نمىخندند ؟ تمام اوامر و نواهى الهى در واقع همين‌گونه است و پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله طبيب دوّار به طب بوده و آنچه گفته است در مسير منافع مكلّفان قرار گرفته است ، بنابراين جايى براى اين بحث باقى نمىماند كه آيا مردم در برابر طاعات خود استحقاق ثواب دارند يا ثواب تفضّل است ؟ آرى ، خداوند به لطف و كرمش براى تشويق مردم به اطاعتى كه موجب كمال آنهاست پاداشى بر عهده گرفته و وعدهء ثواب داده و چون چنين وعده‌اى هرگز از آن تخلّف نخواهد كرد ، زيرا تخلّف از وعده بر حكيم قادر و عالم ، محال است . قرآن مجيد مىفرمايد : « « كَتَبَ عَلى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ » ؛ خداوند رحمت را بر خود مقرّر داشته است » . « 1 » از سوى ديگر مىفرمايد : « « إِنَّ اللَّهَ لا يُخْلِفُ الْمِيعادَ » ؛ خداوند از وعدهء خويش تخلّف نمىكند » . « 2 » * * *

--> ( 1 ) . انعام ، آيهء 12 ، همين تعبير در آيهء 54 با اضافهء كلمهء « ربكم » آمده است . ( 2 ) . آل عمران ، آيهء 9 .