امام ( ع ) در ادامهء اين سخن مىفرمايد : « در برابر شبهات فراوانى كه وى را احاطه كرده ، همانند عنكبوت است كه تارهايى دور خود مىتند و بر آن تكيه مىكند ( تارهايى بسيار سست و بىاساس كه نه در برابر باران ، تاب مقاومت دارد و نه در برابر يك نسيم ، بلكه سنگينى ناچيز گرد و غبار را تحمّل نمىكند و از هم گسيخته شده ، از سقف آويزان مىگردد ! ) » ( فهو من لبس الشّبهات في مثل نسج العنكبوت « 1 » ) . در تفسير اين تشبيه مولا ، ميان شارحان نهج البلاغه ، بحثهاى گوناگونى ديده مىشود كه بعضى از آنها خالى از تكلّف و تقدير و تغيير در عبارت نيست . آنچه مناسبتر به نظر مىرسد اين است كه امام ( ع ) اين گونه افراد اهل مغرور ضعيف الفكر را به عنكبوتى تشبيه مىكند كه تارهايى براى خود مىتند كه هم خانه و لانهء اوست و هم دام براى شكارش ، خانه‌اى كه به هيچ وجه قابل اعتماد نيست ، دامى كه شكارش تنها حشرات ضعيف و ناتوان است . آرى او هم با اين دام خود تنها افراد جاهل و بىمايه‌اى همچون خودش را شكار مىكند . بنا بر اين او همانند عنكبوت و افكارش همانند تارهاى سست و شكارش همان فريب‌خوردگان بىمايه و دور از علم و دانش است . « اين بينوا در حالى اين راه خطرناك را مىپويد كه نمىداند درست حكم كرده يا به خطا رفته است ، به همين دليل اگر ( از روى تصادف ) راه صحيح رفته باشد ، از اين بيم دارد كه خطا كرده باشد ، و اگر راه خطا را پيموده است ، اميد دارد ( تصادفا ) صحيح از آب در آيد ! » ( لا يدرى اصاب ام اخطأ ، فان اصاب خاف ان يكون قد اخطأ ، و ان اخطأ رجا ان يكون قد اصاب ) . اين سرنوشت همهء افراد نادان و بىخبرى است كه عهده‌دار كارهاى مهمّى

--> ( 1 ) « عنكبوت » حشرهء معروفى است و در اين كه در اصل از مادهء « عكب » يا « عنكب » است اختلاف است و بعضى گفته‌اند در اصل از مادهء « عكوب » به معنى « غبار » گرفته شده است چرا كه تارهايش شبيه به غبار است .