الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

562

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

تفسير ديگرى ذكر كرده‌اند و آن اين كه هر كس در ميان مردم نادان به دفاع از حق برخيزد و براى حمايت از آن قد علم كند خود را به خطر مىافكند و در معرض خشم جاهلان قرار مىگيرد . اين سخن گر چه يك واقعيت است ولى نمىتواند تفسير جملهء فوق باشد ، زيرا نه با جمله‌هاى قبل كه سخن از مدّعيان باطل مىگويد سازگار است و نه با جملهء بعد كه در بارهء افراد جاهل ناآگاه به ارزش خود بحث مىكند . سرانجام امام ( ع ) در پايان اين سخن و در ارتباط با مسائل مربوط به امامت و حكومت كه در بخشهاى گذشته آمد ، چند پند و اندرز به عموم مردم مىدهد كه اگر به آن عمل كنند مىتوانند از چنگال نفاق‌افكنان و مدّعيان باطل و غوغاسالاران رهايى يابند . نخست دعوت به تقوا و پرهيزكارى مىكند كه شالوده و اساس هر حركت سالم و عمل پاك است ، مىفرمايد : « درختى كه در سرزمين تقوا نشانده شود هرگز نابودى نمىپذيرد ، و بذر و زراعتى كه در سرزمين تقوا پاشيده شود هرگز تشنه نمىگردد ! » ( لا يهلك على التّقوى سنخ « 1 » اصل ، و لا يظمأ عليها زرع قوم ) . در واقع امام ( ع ) در اين گفتار پر معنا ، تقوا را به سرزمين مستعد پر بار پر آبى تشبيه مىكند كه نه ريشهء درختان در آن خشك مىشود و نه بذر و زراعت در آن از تشنگى مىميرد ، خاكى پر حاصل و نرم و نهرهايى روان و پر آب دارد كه زمينه را براى پرورش گلها و گياهان و ميوه‌هاى اعمال صالح و فضايل انسانى فراهم مىكند . در حقيقت تمام اعمال همچون بذر و دانه است ، بايد در سرزمين مستعدى

--> ( 1 ) « سنخ » به معنى اصل و ريشه و همچنين محلّ روييدن درخت كه اصل و ريشهء آن در آن است آمده و بعضى آن را به معنى رسوخ در چيزى مىدانند و همهء اين معانى به هم نزديك است و در عبارت بالا اشاره به ريشه‌هاى معارف و اعمال صالحه است كه در سرزمين تقوا رسوخ پيدا مىكند و هرگز نابود نمىشود .