الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
157
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )
بقضائه و امره ) . در واقع آنها واسطهء ميان پروردگار و پيامبران و ترجمان وحى او هستند . از اين تعبير استفاده مىشود كه تنها جبرئيل عليه السلام نيست كه سفير وحى خداست . او در حقيقت رئيس سفراى الهى است . در آيات قرآن نيز اشاره به اين گروه از فرشتگان شده است ، گاه مىفرمايد : « قُلْ نَزَّلَهُ رُوحُ الْقُدُسِ مِنْ رَبِّكَ بِالْحَقِّ » ، بگو آن ( قرآن ) را روح القدس به حق از سوى پروردگارت نازل كرده است » . « 1 » در جاى ديگر مىفرمايد : « قُلْ مَنْ كانَ عَدُوًّا لِجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلى قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ » ، بگو كسى كه دشمن جبرئيل باشد ( در حقيقت دشمن خداست ) چرا كه او به فرمان خدا قرآن را بر قلب تو نازل كرده است » . « 2 » گاه اشاره به گروه فرشتگان حامل وحى كرده ، مىفرمايد : « يُنَزِّلُ الْمَلائِكَةَ بِالرُّوحِ مِنْ أَمْرِهِ عَلى مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ » ، خداوند فرشتگان را همراه روح الهى به فرمان خود ، بر هر كس از بندگانش كه بخواهد نازل مىكند » . « 3 » در روايات اسلامى و بعضى ديگر از خطبههاى « نهج البلاغه » نيز به اين معنى اشاره شده است . بايد توجّه داشت كه منظور از قضا و امر الهى در جملههاى محلّ بحث همان فرمان و دستورهاى دينى و شرعى است ، نه قضا و فرمان تكوينى كه بعضى از مفسّران « نهج البلاغه » احتمال دادهاند چرا كه تناسب با جملههاى قبل - كه مسأله امناى وحى مطرح شده است - ندارد و « مختلفون » از مادهء اختلاف در اين جا به معنى رفت و آمد است .
--> ( 1 ) سورهء نحل ، آيهء 102 . ( 2 ) سورهء بقره ، آيهء 97 . ( 3 ) سورهء نحل ، آيهء 2 .