الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
80
اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ( خطبه متقين ) ( فارسى )
5 - ترس و خوف از پروردگار در روز شدت و قيامت إِنَّا نَخَافُ مِنْ رَّبِّنَا يَوْماً عَبُوساً قَمْطَرِيراً . در روايتى از رسول گرامى ( صلى الله عليه وآله ) نيز چنين آمده است « امّا عَلامَةُ البارّ فَعَشرةَ : يُحِبُّ فِى اللّهِ وَ يُبْغِضُ فِى اللّهِ وَ يُصاحِبُ فِى اللّهِ وَ يُفارق فِى اللّه و يَغْضِبُ فِى اللّه و يَرضى فِى اللّه و يعملُ لِلّه و يطلُبُ اليه وَ يَخْشَعُ خائِفاً مَخُوفاً طاهِراً مُخْلِصاً مُسْتَحْيِياً مُراقِباً وَ يُحْسِنُ فِى اللّه » : « اما نشانه فرد نيكوكار ( و آن كه جزو ابرار است ) ده چيز است : 1 - دوست مىدارد براى خدا 2 - و دشمنى مىكند براى خدا 3 - و مصاحبت مىكند براى خدا 4 - و جدا مىشود براى خدا 5 - و غضب مىكند براى خدا 6 - و راضى مىشود براى خدا 7 - و عمل مىكند براى خدا 8 - و طلب و درخواست مىكند براى تقرب به خدا 9 - و خشوع مىكند در حالى كه ترسان ، پاك و بااخلاص ، حيا كننده و مراقب است 10 - و احسان مىكند براى خدا » . « 1 » در حديثى از امام صادق ( عليه السلام ) نيز آمده : « اتَّقُوا اللّه و كُونُوا اخْوَةٌ بَرَرَة مُتَحابيّن فِى اللّه ، متواصلين مُتَراحمين » : « پروا داشته باشيد از خدا ، و برادران نيكى براى يكديگر باشيد ، براى خدا به هم محبت كنيد ، و با يكديگر رابطه برقرار كنيد و به همديگر ترحّم كنيد » . « 2 » سه صفت اخير بيانى از نشانههاى برادران نيكوكار است . در روايتى از رسول اكرم ( صلى الله عليه وآله ) آمده : « تَمامُ البِرّان تَعْمَل فى السرّ عملَ العلانية » : « تمام نيكى آن است كه در خفاء همان كنى كه آشكارا مىكنى ( ظاهر و باطن تو يكسان باشد ) » . « 3 »
--> ( 1 ) . تحف العقول ، صفحه 23 ؛ ميزان الحكمه ، جلد 1 ، صفحه 400 . ( 2 ) . اصول كافى ، جلد 2 ، صفحه 175 ؛ شبيه به اين حديث دو حديث ديگر از امام صادق ( عليه السلام ) صاحب ميزان الحكمه در جلد 1 ، صفحه 401 آورده است ، ملاحظه كنيد . ( 3 ) . كنز العمال ، خبر 5265 ؛ ميزان الحكمه ، جلد 1 ، صفحه 401 ( ضمناً در بعضى آيات قرآنى ، ايمان به خدا و ملائك و قرآن و انبياء ( صلى الله عليه وآله ) را از نشانه هاى ابرار شمرده است ( سوره بقره ، آيه 177 ) و در بعضى ديگر تقوى را بعنوان نشانه معرفى كرده است ( سوره بقره ، آيه 189 ) . .