الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
484
اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ( خطبه متقين ) ( فارسى )
او بده و من چنين كردم ، سپس سوار شديم و به راه خود ادامه داديم . به حضرت گفتم : اين نصرانى بود ، آيا به نصرانى هم تصدّق و يارى مىكنيد ؟ ! فرمودند : بله وقتى در اين حال است چنين مىكنيم » . « 1 » نكتهاى در اينجا قابل تذكر است اين كه اولا سعى كنيد كار نيك خود را با منّت همراه نكنيد ، زيرا اساساً ملاك عمل نيك و معروف ترك منّت است « ملاك المعروف ترك المَنّ به » « 2 » اگر منت گذاشتى گويا كه عملى انجام ندادهاى . پس عمل نيك خود را با عدم اظهار آن زنده كنيد ، مولى على ( عليه السلام ) مىفرمايند : « احيوا المعروف باماتَتِه فَانّ المِنَّة تهدم الصنيعة » : « كار نيك خود را با ميراندان آن زنده كنيد ( يعنى اظهار نكنيد و منّت نگذاريد ) زيرا منّت ، عمل انجام شده را نابود مىكند » . « 3 » و ثانياً عمل نيك را نيمه كاره نگذاريد ، زيرا زيبائى عمل به اتمام آن است « جمال المعروف اتمامه » « 4 » به پايان رساندن عمل بهتر از شروع آن است « اكمال المعروف احْسنْ مِنْ ابتدائه » . « 5 » ) عمل بايد همچون فرزند تربيت شود تا رشد كند ، مولى على ( عليه السلام ) فرمودند : « مَنْ لم يُرَبّ معروفَه فَقَد ضَيَّعَه » : « كسى كه عمل نيك خود را تربيت و پرورش ندهد ، آن را ضايع كرده است » « 6 » و در روايتى ديگر فرمودند : گويا اصلا عملى انجام نداده
--> ( 1 ) . وسائل ، جلد 6 ، صفحه 285 . ( 2 ) . مستدرك ، جلد 2 ، صفحه 413 « از امام على ( عليه السلام ) » . ( 3 ) . غررالحكم ( در همين كتاب شريف هست كه فرمودند : « احىِ معروفَك بَاماتَتِه » « عمل نيك خود را با ميراندن آن زنده كنيد » . ( 4 ) . همان مدرك . ( 5 ) . غررالحكم - بحار ، جلد 78 ، صفحه 111 . ( 6 ) . غررالحكم . .