« بهترين آراء دورترين آنها از هواى نفسانى و نزديكترين آنها به حق است كه راه باطل را مسدود مىكند » . « 1 » كسى كه تكّبر به او اجازه نمىدهد ، به سخن حق ديگرى گوش كند ، يا حسادت او نمىگذارد حرف حق ديگران را تصديق كند ، چنين كسى راهى به سر منزل صواب ندارد . كسى كه پرده و حجاب لجاجت روى قلب او را پوشانده ، اگر رأى و راه صحيحى هم به او ارائه شود ، به آن توجه نمىكند ، اگر خود نيز به فكر صحيحى دست يافت ، لجاجت او اجازه نمىدهد در مرحله عمل بر طبق آن رفتار كند ، چنان كه ديديم بسيارى از مشركين و گمراهان با اين كه مىدانستند ، سخنان پيامبر ( صلى الله عليه و آله ) حق است باز به او نگرويدند ، چرا كه لجاجت آنها با پيامبر ( صلى الله عليه و آله ) ، اجازه نمىداد ، لشكريان عمرسعد و امويان به خاطر لجاجت با اميرالمؤمنين على ( عليه السلام ) خون فرزندش حسين بن على ( عليه السلام ) را با اين كه بسيارى از آنها مىدانستند ، امام است و سخنانش بر حق است ، بر زمين ريختند . اين است كه مولى على ( عليه السلام ) مىفرمايد : « اللّجاجة تَسُلّ الرّأى » : « لجاجت ، رأى صواب و صحيح را از بيخ و بن همچون درختى پربار برمىكند و نابود مىكند » . « 2 » لجاجت همچون رهزنى بر راه سخن صواب نشسته و آن را مىربايد . 3 - تصميم در حال غضب - از امورى كه موجب خطا و اشتباه مىشود و خود حجابى از حجابهاى درونى است ، تصميم‌گيرى در موقع غضب است ، در آن حالت انسان در حال متعادل روحى نبوده و قواى ادراكى او بطور صحيح كار نمىكند ، و چه بسا قواى تحريكى او نيز كارى كند كه جز پشيمانى سودى ندارد ، انسان بايد چنان خود را بسازد كه اگر فكر صحيحى و نظر مصابى داشت در حال غضب تحت تأثير

--> ( 1 ) . غرر الحكم . ( 2 ) . بحار الانوار ، جلد 71 ، صفحه 341 . .