ابوذر از رسول گرامى ( صلى الله عليه و آله ) نقل مىكند كه فرمود : « لا يكون المؤمن ظاعِناً الّا فى ثلاث ، تَزَوُّد لمعاد او مَرَمَّة لمعاش او لذَّة فى غير مُحَرّم » : « مؤمن مسافر نمىباشد ، مگر اين كه سه چيز داشته باشد : زادى براى معاد ، و چيزى كه تأمين معاش كند ، و لذّتى كه حرام نباشد » . « 1 » و به همين معنا از رسول گرامى ( صلى الله عليه و آله ) روايت كرده : « عَلَى العاقِلِ انْ يَكُونَ لَهُ اربَعُ ساعات : ساعةٌ يُناجى فيها رَبَّه وَ ساعَةٌ يُحاسِبُ فيها نَفْسَه و ساعَةٌ يتفكَّر فيها فى صُنْع اللّه و ساعَةٌ يَخْلُو فيها للمطعَمِ و المشرَب فَانَّ فى هذه الساعةِ عَوناً له على بَقيّة الساعات » : « بر عاقل است كه چهار ساعت و چهار وقت براى خود گذارد ، وقتى براى مناجات با پروردگارش و وقتى براى محاسبه نفسش ، و وقتى براى تفكر در موجودات خداوند و دستگاه آفرينش ، و ساعتى براى غذا خوردن و نوشيدن ، و در اين ساعت اخير است كه براى بقيه ساعات قدرت و نيرو مىگيرد ، ( و اين اشاره است كه توجه به جسم از مسائل مهمى است كه مورد نظر اسلام و شارع مقدس است و بدون آن سه وقت ديگر دچار اختلال مىشود ) » . « 2 » حقيقت محاسبه با شريك آن است كه نظر در سرمايه و در سود ضرر كند تا زياده و نقصان روشن شود ، اگر زيادى آورده شكر و اگر خسران ديده و ضرر كرده از او مطالبه كند ، اگر شريك دارد جبران خسار كند ، و اگر ندارد به ذمّه بگيرد ، و در آينده تدارك كند . در مورد محاسبه با نفس همچنين است ، در مقابل سرمايه بايد به فرائض و واجبات عمل كرده باشد ، و اگر به مستحبات عمل كرده ، سود و ريح برده ، و اگر

--> ( 1 ) . محجة البيضاء ، جلد 8 ، صفحه 164 « روايت اول در ( من لا يحضره الفقيه ) صفحه 221 و در خصال در ابواب سه‌گانه از امام صادق ( عليه السلام ) آمده و حضرت از حكمت آل داود نقل كرده‌اند - روايت دوم هم در معانى الاخبار و كمال الدين از شيخ صدوق شبيه آن آمده است ( محجة ، جلد 8 ، صفحه 164 پاورقى ) . ( 2 ) . محجة البيضاء ، جلد 8 ، صفحه 164 . .